Gelijkheidsbeginsel
Het gelijkheidsbeginsel vereist dat alle inschrijvers gelijk behandeld worden gedurende de hele aanbestedingsprocedure. Dit fundamentele beginsel verbiedt discriminatie en vereist dat vergelijkbare situaties op dezelfde manier worden behandeld. Schendingen leiden regelmatig tot schorsing of vernietiging van gunningsbeslissingen.
Een concessieprijs van 99,8% — en niemand controleert of die op dezelfde basis berekend is als die van de concurrenten
De Raad van State schorst de gunning van de parkeerconcessie van de stad Aat omdat de winnaar zijn redevance-percentage berekende op kosten inclusief btw, terwijl de concurrenten dat deden op kosten exclusief btw — twee onvergelijkbare grondslagen voor hetzelfde gunningscriterium.
Een ordinale schaal met scores tot twee cijfers na de komma: hier wordt 'tussenwaardes mogelijk' een verbergscherm voor onaangekondigde subsubcriteria
Zorgbedrijf Antwerpen scoort offertes voor een Menu Management Systeem op een ordinale schaal van 50/55/70/85/100% met 'tussenwaardes mogelijk', maar het verslag van nazicht levert scores op tot op de honderdste — wat alleen valt te verklaren door een geheime opsplitsing in subsubgunningscriteria die nergens in het bestek staat.
MDD Pharma mocht zijn dagelijkse levering 'verduidelijken' naar wekelijks — Multipharma mocht zijn 'ongeoorloofde variant' niet rechtzetten. Twee maten, één gewicht weggegooid
Het OCMW Elsene staat één inschrijver toe zijn dagelijkse levering om te zetten naar wekelijks na een 'vraag tot verduidelijking', maar weigert een andere inschrijver de kans om een gelijkaardige onregelmatigheid recht te zetten — zonder uit te leggen waarom de twee situaties verschillend zouden zijn.
Wat als de Raad van State een KB vernietigt zes dagen vóór jouw gunning?
De Raad van State schorst een nieuwe gunning omdat de Provincie Luik haar eerste gunning aan Onefield ICT introk en aan een concurrent toewees na de retroactieve vernietiging van het KB over erkenningsklassen, zonder de inschrijver eerst te vragen om een beroep op de capaciteit van een groepsvennootschap.
Als twee van de drie inschrijvers hun offerte hebben moeten regulariseren, volstaat 'een aantal offertes vertoonden onduidelijkheden' niet als motivering
De Raad van State schorst de gunning van perceel 6 van De Watergroeps raamovereenkomst terreinonderhoud omdat het gunningsverslag enkel vermeldt dat 'een aantal offertes' werden geregulariseerd, zonder aan te geven welke inschrijvers, welke knelpunten en wat het resultaat was — terwijl precies twee van de drie inschrijvers regularisaties hadden gekregen.
Zittende dienstverlener scoort 18/20 op 'creativiteit', uitdager 8/20 — en toch geen bevoordeling
De Raad van State oordeelt dat een scoreverschil van 10 op 20 punten voor 'creativiteit en originaliteit' tussen de zittende dienstverlener en de uitdager niet onwettig is, omdat het bestek uitdrukkelijk vroeg om een moodboard 'op basis van het huidige infoblad' en de bestaande publicatie voor iedereen online beschikbaar was.
'Onze onderaannemer is al bijna 60 jaar gespecialiseerd' verklaart geen rendement van 135 m²/dag
De Raad van State verwerpt de schorsingsvordering van COMABAT omdat de sociale huisvestingsmaatschappij Sambre et Biesme terecht oordeelde dat de aangeboden schilderprijzen abnormaal laag waren: het rendement van 135 m²/dag dat de onderaannemer vooropstelde, was meer dan het dubbele van wat een interne technisch verantwoordelijke én een onafhankelijke architect als realistisch beschouwden.
De STIB reserveert een incasso-opdracht van 60.000 dossiers per jaar voor gerechtsdeurwaarders — maar vergeet te bewijzen waarom incassobureaus het niet zouden kunnen
De Raad van State schorst de beslissing van de STIB om een incassobedrijf niet te selecteren voor een raamovereenkomst rond schuldvordering, omdat de STIB de markt exclusief reserveerde voor gerechtsdeurwaarderskantoren zonder afdoende te motiveren waarom die beperking van de mededinging gerechtvaardigd was.
Verkeerd account op e-Procurement? Als de hele aanvraag duidelijk maakt wie de kandidaat is, mag de aanbesteder niet blind blijven
De Raad van State schorst de niet-selectie van een kandidaat die haar aanvraag tot deelneming had opgeladen via het e-Procurement-account van een zusterbedrijf, omdat uit het geheel van de ingediende documenten en de verstrekte verduidelijking ondubbelzinnig bleek wie de echte kandidaat was.
Drie offertrondes lang dezelfde fouten niet corrigeren? Dan hoeft de overheid je geen vierde kans te geven
De Raad van State verwerpt de vordering van Sopra Steria en IDEMIA tegen hun uitsluiting uit een opdracht van 80 miljoen euro voor een biometrisch identificatiesysteem voor de politie, omdat zij na drie offertrondes en herhaalde regularisatieverzoeken dezelfde onregelmatigheden bleven herhalen.
Minister Defensie sloot de Havilland uit van defensieaanbesteding zonder objectieve selectiecriteria
Schorsing omdat de minister de kandidatuur van De Havilland weigerde zonder helder criteria of objectieve gronden, in strijd met gelijkheid.
Agence du Numérique evalueerde cybersecurity-services zonder transparante gunningsmethodologie
Schorsing was gerechtvaardigd omdat de methode voor evaluatie van de cyberincident-responders ondoorzichtig was en verschillende inschrijvers niet gelijk werden behandeld.
Stad Brussel schendt zorgvuldigheidsbeginsel bij prijs- en kostenonderzoek voor asfalteringswerken
De Raad vernietigde de gunningsbeslissing omdat de stad ten onrechte geen zorgvuldig prijsonderzoek uitvoerde: zij verhoogde het wettelijk afwijkingspercentage van 15% naar 25%, waardoor geen prijsbevraging bij de gekozen inschrijver plaatsvond.
20 punten voor 2% van de marktwaarde: hoe een scheefgetrokken puntenverdeling en exclusieve onderhandelingen een vaccinatiemarkt van 6 miljoen euro kelderen
De Raad van State vernietigt de gunning van alle negen loten van een bewakingsopdracht voor Waalse vaccinatiecentra aan Securitas, omdat het Waalse gezondheidsagentschap exclusief met Securitas onderhandelde en een absurd disproportionele puntenverdeling hanteerde waarbij een post van 10.000 euro evenveel gewicht kreeg als de helft van een post van 6 miljoen euro.
Interventie binnen het uur voor kerstverlichting in Jette — maar de aanbesteder vergat te checken of dat realistisch was
De Raad van State schorst de gunning van een opdracht voor eindejaarsverlichting in Jette omdat de aanbesteder niet heeft geverifieerd of de door twee inschrijvers aangeboden interventietijd van één uur realistisch was, terwijl meerdere elementen tot twijfel noopten — waaronder het feit dat de offerte was ingediend door een andere vennootschap dan de gegunde onderneming.
Een onderaannemingsovereenkomst zonder datum en zonder prijs — maar wél met een verbintenis om het werk uit te voeren
De Raad van State schorst de beslissing van de Stad Kortrijk om een offerte als substantieel onregelmatig te weren omdat de onderaannemingsovereenkomst met de ISO 17025-gecertificeerde onderaannemer niet gedateerd was en geen prijs bevatte, terwijl die overeenkomst wél een duidelijke verbintenis inhield om het betrokken deel van de opdracht uit te voeren.
Overheid mag bij evaluatie niet afwijken van interpretatie die haar mandataris tijdens onderhandelingen hanteerde
Wanneer een gemandateerde instantie tijdens de onderhandelingen een bepaalde interpretatie van de bestekvoorwaarden hanteert, mag de opdrachtgever daar bij de gunningsbeslissing niet van afwijken zonder de kandidaten de kans te geven een nieuwe offerte in te dienen.
Het e-Procurement-platform stuurt een verkeerde deadline — de aanbesteder weert de offerte, maar vergeet de gevolgen van zijn eigen fout te onderzoeken
De Raad van State vernietigt de beslissing van Nautisport om een offerte te weren wegens laattijdige indiening, omdat de vertraging te wijten was aan een foutieve datum op het e-Procurement-platform en de aanbestedende overheid de gevolgen van die fout niet had onderzocht in het licht van het gelijkheids- en proportionaliteitsbeginsel.
Vernietigingsberoep verworpen: alle vijf middelen tegen gunning lot 2 restauratiewerken Collégiale Sainte Croix te Luik afgewezen – beoordelingsruimte aanbestedende overheid gerespecteerd, geen onregelmatigheden in offerte gekozen inschrijver, keuze steensoort en samenwerking tussen loten zijn geldige gunningscriteria
De Raad van State verwierp het vernietigingsberoep van Monument Hainaut SA tegen de gunning door de Stad Luik van lot 2 (metselwerk) van de restauratiewerken aan de buitengevel van de Collégiale Sainte Croix aan de tijdelijke maatschap Galère-Liégeois, nadat alle vijf middelen werden afgewezen: de regelmatigheidscontrole van de offertes was afdoende gemotiveerd, de werfinstallatie buiten de aangeduide 'beschikbare zones' was geen onregelmatigheid, de ontbrekende berekeningsnota betrof de uitvoeringsfase en niet de offerte, de time-lapse was een geldig fotografisch verslag, en de gunningscriteria (steenkeuze, samenwerking loten, presentatiekwaliteit) waren verbonden met het voorwerp van de opdracht.
Schorsing gunning raamovereenkomst woningherstel – aanbestedende overheid valoriseerde eerdere referenties en attestaties van gekozen inschrijver bij kwaliteitscriterium terwijl bestek enkel 'middelen voor optimale uitvoering' als gunningscriterium voorzag, in strijd met artikel 81 wet 2016 en transparantiebeginsel
De Raad van State schorste bij uiterst dringende noodzakelijkheid de gunning door SRL Sambre & Biesme van een raamovereenkomst voor werken (herstel van bewoonde en onbewoonde woningen) aan SA SOTRELCO, omdat de aanbestedende overheid bij de beoordeling van het tweede gunningscriterium (kwaliteit, 30%) de eerdere referenties en attestaties van goede uitvoering van SOTRELCO had gevaloriseerd, terwijl deze informatie niet overeenkwam met de 'middelen die zullen worden ingezet voor een optimale uitvoering' zoals omschreven in het bestek — de inschrijvers konden uit het bestek niet begrijpen dat hun eerdere realisaties, die doorgaans tot de kwalitatieve selectie behoren, bij dit gunningscriterium in aanmerking zouden worden genomen.
Verplichte opties na de BAFO zonder waarschuwing schrappen — en zo het klassement omkeren
De Raad van State schorst de gunning van een renovatieopdracht omdat het OCMW verplichte opties (drievoudig glas, ecologische materialen, enkelvoudige ventilatie) pas na ontvangst van de BAFO's heeft geschrapt zonder de inschrijvers daar tijdens de onderhandelingen van op de hoogte te brengen, waardoor het klassement omkeerde ten nadele van de verzoekende partij.
Screeningsdrempel van 0,5% bij prijsonderzoek doorstaat wettigheidstoets
Een aanbestedende overheid mag bij het prijsonderzoek een gewichtsdrempel hanteren om niet-verwaarloosbare posten te selecteren, op voorwaarde dat de drempel zorgvuldig is vastgesteld en de perken van de redelijkheid niet te buiten gaat.
Afval rapen aan 6,8 km/u — de inschrijver belooft het, maar de aanbesteder gelooft het niet
De Raad van State verwerpt de vordering van een onderhoudsaannemer wiens offerte als onregelmatig werd geweerd wegens abnormale prijzen, omdat het aangeboden rendement — 163 km afval rapen in drie dagen, ofwel 6,8 km/u al wandelend en bukkend — prima facie niet realistisch is.
De omzet-eis voor het feest van 21 juli verdrievoudigt — maar de overheid vergeet uit te leggen waarom
De Raad van State vernietigt het bijzonder bestek voor de organisatie van de festiviteiten van de nationale feestdag, omdat de Belgische Staat het selectiecriterium voor de economische draagkracht — een jaaromzet van 2.000.000 euro voor elk van de drie laatste boekjaren in plaats van een cumulatieve omzet over drie jaar — niet afdoende heeft verantwoord.
Vernietiging gunning experts rénovation énergétique (INTERREG RENOVALT) – IFAPME liet gekozen inschrijver zijn offerte verbeteren door bijkomende detaillering gunningscriterium te vragen, zonder dezelfde mogelijkheid aan andere inschrijver te bieden (schending gelijkheidsbeginsel)
De Raad van State vernietigde de gunning door IFAPME van lot 1 (versant wallon) van de opdracht voor experts rénovation énergétique in het kader van het INTERREG-project RENOVALT aan SM POLY-TECH, omdat IFAPME in strijd met het gelijkheidsbeginsel uitsluitend aan POLY-TECH had gevraagd haar offerte te detailleren voor de vijf deelactiviteiten van het kwalitatieve gunningscriterium (compétences technico-pédagogiques), terwijl SM ST.AR.TECH niet dezelfde mogelijkheid kreeg, en de aldus verkregen preciseringen nieuwe elementen bevatten die positief werden beoordeeld.
Het toelaten van prijskortingen bij combinaties van percelen is geen wezenlijke bestekwijziging — en een trager vergroeningsritme dan de LEZ-regelgeving mogelijk voorschrijft, maakt een offerte niet automatisch onregelmatig
De Raad van State verwerpt het beroep tot nietigverklaring van de gunning van een opdracht voor de exploitatie en vergroening van geregeld busvervoer (West 1, zestien percelen), omdat (1) het invoeren van een 'combinatiemogelijkheid' voor percelen vanaf de derde bestekversie geen wezenlijke wijziging was maar het louter expliciteren van de bestaande mogelijkheid tot prijskorting bij meerdere percelen op grond van artikel 58 KB speciale sectoren, (2) de offerte van de gekozen inschrijver voor het Gentse perceel niet substantieel onregelmatig was wegens de LEZ-regelgeving — nu de regelgeving uitdrukkelijk in een systeem van individuele toelatingen voorziet voor de periode 2027-2030 en niet vaststaat dat na 2030 geen toelatingen meer mogelijk zijn, (3) de aanbestedende overheid een omstandig prijsonderzoek heeft gevoerd dat het prijsverschil van 36,5% afdoende verklaarde door verschillen in financieringsmodel, infrastructuurkosten en vergroeningsritme, zonder dat een bijzonder onderzoek naar abnormale prijzen vereist was, (4) de vorming van een tijdelijke maatschap door zeven geselecteerde entiteiten uit dezelfde groep rechtsgeldig was en geen mededingingsbeperkende handeling inhield, en (5) het beweerde belangenconflict in hoofde van de CEO van de moedergroep van de gekozen inschrijver — tevens voorzitter van de sectorfederatie — niet verder kwam dan loutere beweringen en veronderstellingen.
Een bestek dat monopolietaken van gerechtsdeurwaarders opneemt in het prijscriterium is fundamenteel onwettig — en een bevraging achteraf kan dat gebrek niet verhelpen
De Raad van State vernietigt de gunning van een opdracht voor debiteurenbeheer via een gerechtsdeurwaarder, omdat het bestek de monopoliebevoegdheden van gerechtsdeurwaarders — waarvoor wettelijk vastgestelde tarieven gelden die niet aan prijsconcurrentie mogen worden onderworpen — opnam in de inventaris die diende als basis voor het gunningscriterium prijs, en de aanbestedende overheid bij de beoordeling van dat criterium vervolgens afweek van het bestek door de inventarisprijzen te vervangen door het resultaat van een informele bevraging over de 'minnelijke fase' — een begrip dat niet in het bestek voorkwam — waardoor de inschrijvers bij het opstellen van hun offerte niet konden voorzien hoe het prijscriterium zou worden beoordeeld.
Handtekeningen op verbintenisverklaringen van derden die niet overeenstemmen met de identiteitskaart mogen als onbewijskrachtig worden geweigerd — en de aanbestedende overheid hoeft de inschrijver geen tweede kans te geven
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid van de niet-selectie van een inschrijver bij een raamovereenkomst voor loodgieterswerken, omdat (1) de aanbestedende overheid de verbintenisverklaringen van twee onderaannemers als onbewijskrachtig mocht weigeren wegens niet-overeenstemmende handtekeningen met hun identiteitskaart — wat geen schending is van de bewijskracht van een onderhandse akte maar een vaststelling dat de verklaringen de beweerde verbintenissen niet aantonen, (2) de formele motivering afdoende was nu zij de concrete reden van de weigering vermeldde, en (3) de zorgvuldigheidsplicht de aanbestedende overheid niet verplichtte om de inschrijver nogmaals te bevragen nadat zij reeds gebruik had gemaakt van de mogelijkheid om aanvullende informatie op te vragen na de opening van de offertes.
Een groot prijsverschil alleen volstaat niet om een bijzonder onderzoek naar abnormale prijzen te verplichten — en vertrouwelijkheid rechtvaardigt dat de details van een prijstoelichting niet in het gunningsverslag staan
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid van de gunning van een raamovereenkomst voor reisdiensten, omdat (1) de aanbestedende overheid wel degelijk een algemeen prijsonderzoek heeft gevoerd — met een interne prijsvergelijking en een gerichte bevraging van de twee scherpst biedende inschrijvers — en na afdoende toelichting terecht kon concluderen dat geen sprake was van schijnbaar abnormale prijzen, (2) het loutere bestaan van een groot prijsverschil (57%) tussen offertes niet automatisch de verplichting doet ontstaan om over te gaan tot een bijzonder onderzoek naar abnormale prijzen, nu de aanbestedende overheid een ruime beoordelingsvrijheid heeft — zeker bij intellectuele diensten — en het feit dat de gekozen inschrijver als zittende dienstverlener haar scherpere prijzen kon verantwoorden met franchisewijzigingen, omzetstijging en technologische optimalisatie, en (3) de gekozen inschrijver haar offerte niet onrechtmatig had gewijzigd door afzonderlijke tarieven voor online en offline boekingen op te geven, nu het bestek zelf die mogelijkheid voorzag bij de omschrijving van het gunningscriterium 'online boekingssysteem'.
De aanwijzing van een voorkeurbieder in een onderhandelingsprocedure voor treinstellen van 3,3 miljard euro doorstaat de toets — ook al scoort de goedkoopste inschrijver technisch lager en ook al is de beoordelingsmethode pas na opening van de offertes uitgewerkt
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid van de tweede gunningsbeslissing voor een raamovereenkomst voor de levering van elektrische en batterijelektrische treinstellen (AM30) ter waarde van meer dan 3,3 miljard euro, omdat (1) de aanbestedende overheid na een eerdere succesvolle schorsing de motivering van het technisch criterium afdoende heeft verbeterd, (2) de beoordelingsmethode — een plus/min-waardensysteem voor het technisch criterium — niet vooraf in de opdrachtdocumenten hoefde te worden aangekondigd, mits zij coherent is en de gunningscriteria niet denatureert (toepassing TNS Dimarso), (3) de keuze om na vier onderhandelingsrondes over te gaan tot aanwijzing van een voorkeurbieder in plaats van een vijfde onderhandelingsronde niet kennelijk onredelijk is, (4) de beweerde specifieke beoordelingsfouten bij de technische, contractuele en energiecriteria het puntenverschil niet overbruggen, en (5) het argument dat de aanbestedende overheid de uitsluitingsgronden had moeten onderzoeken wegens de activiteiten van de gekozen inschrijver in bezet Palestijns gebied prematuur is, nu de bestreden beslissing slechts een voorkeurbieder aanwijst en geen definitieve gunning inhoudt.
Een inschrijver die zelf 'niet conform' invult voor een essentiële eis, kan achteraf niet beweren dat hij wél kon voldoen — en een bestek dat aansluit bij eerdere voertuigen is niet automatisch op maat van de zittende inschrijver geschreven
De Raad van State verwerpt het beroep tot nietigverklaring van de gunning van een raamovereenkomst voor de levering van multifunctionele brandweerautopompen 4x4, omdat (1) de verzoekende partij zelf in haar offerte uitdrukkelijk 'NEEN' had ingevuld bij de conformiteitsvereiste van drie scharnierpunten voor opstaptreden — met de opmerking 'dit is een zinloze eis om bepaalde firma's te bevoordelen' — en de aanbestedende overheid haar offerte terecht als substantieel onregelmatig heeft verklaard, (2) de verzoekende partij er niet in slaagt aan te tonen dat het bestek op maat van de zittende inschrijver is geschreven, nu zij zelf voor het merendeel van de technische vereisten 'conform' had kunnen aanbieden en de driescharniereneis voortkwam uit concrete operationele ervaringen van de brandweer, (3) de looptijd van zes jaar voor de raamovereenkomst afdoende was gemotiveerd in de toelichtingsnota aan de Inspectie van Financiën — met verwijzing naar de hoge investeringskosten voor prototypebouw en de productietermijn van anderhalf tot twee jaar — en die motivering niet in het bestek zelf hoefde te staan, en (4) het middel inzake machtsafwending faalt bij gebrek aan ernstige en met elkaar overeenstemmende aanwijzingen.
Zusterarrest autopompen 4x2: bewust niet-conform inschrijven bij essentiële eis leidt onvermijdelijk tot substantiële onregelmatigheid
In dit zusterarrest van arrest 264.262 — met dezelfde partijen, dezelfde opdracht maar voor perceel 1 (autopompen 4x2) — verwerpt de Raad van State het beroep tot nietigverklaring op identieke gronden: de inschrijver die zelf uitdrukkelijk 'niet conform' invulde bij de essentiële eis van drie scharnierpunten voor opstaptreden, met de opmerking dat dit 'een zinloze eis is om bepaalde firma's te bevoordelen', kan achteraf niet beweren dat zij wél had kunnen voldoen, en het bestek is niet op maat van de zittende inschrijver geschreven nu de betwiste eis voortkwam uit concrete operationele ervaringen van de brandweer.
De beoordelingsmethode voor gunningscriteria hoeft niet vooraf te worden bekendgemaakt — en een beschrijvende beoordelingsschaal met vijf niveaus is niet onregelmatig
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing van de gunning van een overheidsopdracht voor werken (renovatie industrieel gebouw en aanleg bedrijvenpark), omdat (1) de beoordelingsmethode — een beschrijvende vijfpuntenschaal — niet vooraf in de opdrachtdocumenten hoefde te worden aangekondigd, mits zij coherent is, de gunningscriteria niet denatureert en geen discriminerend effect heeft (bevestiging van het TNS Dimarso-arrest), (2) de aanbestedende overheid de planningen van de inschrijvers mocht corrigeren om de vergelijkbaarheid te waarborgen door de startdatum te verschuiven naar het moment waarop daadwerkelijk op de werf wordt gewerkt, (3) het aspect 'organisatie' — waaronder het beheer van hinder in een stedelijke omgeving — duidelijk in het bestek was aangekondigd als beoordelingselement, en de inschrijver dit in haar offerte niet had behandeld, en (4) de aanbestedende overheid niet verplicht was om de inschrijver te vragen haar offerte op dit punt aan te vullen — dat zou een substantiële verbetering zijn geweest die het gelijkheidsbeginsel zou schenden.
Bij een globale beoordeling van technische waarde mag de aanbestedende overheid de vastgestelde meer- en minwaarden cijfermatig vertalen naar een score — en na vier offerterondes mag zij een voorkeursbieder aanwijzen zonder verder te onderhandelen
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing van de aanwijzing van CAF als voorkeursbieder voor de NMBS-raamovereenkomst voor nieuwe treinstellen (AM30), omdat (1) de beoordelingsmethode voor het criterium 'Technische waarde' — een beginscore van 18/36 met bijstelling van 0,1 punt per vastgestelde meer- of minwaarde — zich inpaste in de vooraf aangekondigde globale beoordeling en geen nieuw systeem was maar een nadere invulling na het eerdere schorsingsarrest, (2) de beoordelingselementen niet als subgunningscriteria waren gehanteerd omdat zij niet elk afzonderlijk waren gewogen, (3) de NMBS na vier offerterondes over twee jaar mocht beslissen een voorkeursbieder aan te wijzen in plaats van verder te onderhandelen, nu zij aannemelijk maakte dat verdere rondes ernstige negatieve gevolgen zouden hebben (70-100 miljoen euro OPEX-kosten, vertraging tot na 2030) terwijl het onzeker was of de offertes nog konden verbeteren, en (4) een nieuw middel dat pas op de dag van de terechtzitting schriftelijk werd ingediend, niet-ontvankelijk was wegens schending van de loyale procesvoering — ook al werd het aangebracht als middel van openbare orde.
Wanneer een inschrijver in zijn inventaris een streepje plaatst in plaats van een prijs, moet de formele motivering van de gunningsbeslissing het volledige onderzoek weerspiegelen — niet alleen het eindresultaat
De Raad van State schorst de gunning van een dienstenopdracht voor de exploitatie van een radiodispatching, omdat de formele motivering van de gunningsbeslissing ontoereikend is: de aanbestedende overheid stelde dat de gekozen inschrijver een prijs van 0 euro had ingediend voor een transitiepost die zij als zittende operator niet nodig had, terwijl uit het administratief dossier bleek dat de inventaris slechts een streepje bevatte — een wezenlijk verschil dat de aanbestedende overheid voor de keuze plaatste tussen een materiële fout (artikel 34 KB 18/04/2017) en een substantiële onregelmatigheid (artikel 76 KB 18/04/2017), zonder dat dit onderzoek in de motivering tot uiting kwam.
De correlatie tussen de aangeboden prijs en de diepgang van het plan van aanpak mag worden betrokken bij de kwalitatieve beoordeling — en het niet-abnormaal bevinden van de prijs staat daar niet aan in de weg
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing van de gunning van een studieopdracht voor walstroom in een zeehaven, omdat (1) de aanbestedende overheid uit de correlatie tussen de lage prijs en het voorgestelde plan van aanpak mocht afleiden dat de studie met onvoldoende diepgang zou worden aangepakt — zonder daarmee de autonomie van de gunningscriteria te schenden — en (2) de vaststelling dat de prijs niet abnormaal is, niet tegenstrijdig is met de vaststelling dat het plan van aanpak onvoldoende diepgang vertoont: de prijs was normaal voor de voorgestelde aanpak, maar de aanpak zelf was ontoereikend.
Een aanbestedende overheid kan niet op grond van artikel 85 van de Overheidsopdrachtenwet afzien van een opdracht die reeds in uitvoeringsfase is getreden — ook niet als de formele kennisgeving ontbreekt
De Raad van State schorst de beslissing van een gemeente om de gunning van een raamovereenkomst voor periodieke controles in te trekken en af te zien van de opdracht, omdat de opdracht op het ogenblik van die beslissing reeds in een fase van uitvoering was getreden — er was een startbevel gegeven, er waren meer dan tachtig controles uitgevoerd — en artikel 85 van de Overheidsopdrachtenwet enkel kan worden ingeroepen tijdens de plaatsingsfase, niet nadat de uitvoering is begonnen.
Wanneer een inschrijver ook na een uitdrukkelijk verzoek om verduidelijking de gevraagde informatie niet verstrekt, is de aanbestedende overheid verhinderd de offerte te beoordelen en moet zij die nietig verklaren
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing van de onregelmatigverklaring van een offerte voor duurzame energieopslag, omdat de inschrijver — ook na een uitdrukkelijk verduidelijkingsverzoek — de vereiste informatie over standby- en koelingsverbruik niet verstrekte, waardoor de aanbestedende overheid de offerte niet kon aftoetsen aan het subgunningscriterium OPEX en verplicht was de offerte nietig te verklaren.
Wanneer het bestek een ISO-norm voorschrijft als meetmethode en alle metingen consequent boven de maximaal toegelaten grens uitkomen, is de onregelmatigverklaring van de offerte niet onwettig — ook al komen eigen metingen van de inschrijver tot een ander resultaat
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing van de onregelmatigverklaring van een offerte voor interventiebroeken, omdat het bestek uitdrukkelijk ISO 3801 als meetmethode voorschreef, alle laboratoriummetingen consequent een gewicht boven de maximaal toegelaten grens van 255 g/m² opleverden, en de inschrijver niet aannemelijk maakt dat het verschil tussen de eerste en tweede meting of haar eigen afwijkende metingen de wettigheid van de vaststelling aantasten.
Een kwalitatieve beoordeling waarbij dezelfde elementen uit een offerte bij meerdere gunningscriteria als min- of pluspunt worden meegenomen is niet onwettig, zolang de beoordeling telkens vanuit een ander kader en een andere invalshoek gebeurt
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing van de gunning van een raamovereenkomst voor visuele en verbale branding van de Stad Brugge, omdat de verzoeker niet aannemelijk maakt dat het ontbreken van een vooraf bekendgemaakte beoordelingsmethodiek onwettig is wanneer de evaluatie op een voor de hand liggende manier besloten lag in de omschrijving van de gunningscriteria, en omdat het meenemen van dezelfde offerteaspecten bij meerdere gunningscriteria geen verboden dubbele beoordeling uitmaakt wanneer de beoordeling telkens vanuit een andere invalshoek gebeurt.
Plein heraanleggen voor 16,5 miljoen zonder gemeentelijke kost: wie niet alles in het financieel plan opneemt, vliegt eruit
De Raad van State verwerpt de vordering van een projectontwikkelaar tegen de onregelmatigverklaring van zijn offerte voor de herinrichting van een dorpsplein, omdat het niet opnemen van bepaalde voorzieningen in het financieel plan — terwijl die wel in de beschrijvende nota's stonden — een substantiële onregelmatigheid is die de vergelijking met andere offertes onmogelijk maakt, en de aanbestedende overheid niet verplicht was om regularisatie toe te staan.
Gerechtsdeurwaarders voor gedwongen invordering: geen overheidsopdracht, wel een mededinging
De Raad van State verwerpt de vordering van een gerechtsdeurwaarderskantoor tegen de gunning van een opdracht voor gedwongen invordering van gemeentelijke schulden, omdat dergelijke deurwaardersdiensten — als uitoefening van openbaar gezag — zijn uitgesloten van de wet overheidsopdrachten op grond van artikel 28 §1, 4°, e), waardoor de versnelde procedures uit de Rechtsbeschermingswet niet beschikbaar zijn en de verzoekende partij de spoedeisendheid niet heeft bewezen.
Aansluiting reservoirs Ghlin op ORES-netwerk: schorsing wegens kennelijk onredelijk besluit om indieningstermijn niet te verdagen na platformstoring in laatste twee uren
De Raad van State schorst de gunning van een opdracht voor de aansluiting van reservoirs op het ORES-netwerk, omdat de aanbestedende overheid een kennelijke beoordelingsfout beging door de indieningstermijn niet te verdagen nadat het e-Procurement platform gedurende meer dan een uur onbeschikbaar was in de laatste twee uren vóór de deadline — het feit dat één andere inschrijver op hetzelfde tijdstip wél kon ondertekenen, volstaat niet om de moeilijkheden van de verzoekende partij te weerleggen wanneer de ondersteuningsdienst zelf slechts 'a priori' bevestigt dat de handtekeningen weer functioneel zouden moeten zijn.
Een gunningscriterium dat het verschil in RIZIV-terugbetaling tussen biosimilairen en een origineel geneesmiddel verrekent in de 'nettokost voor het ziekenhuis' kan de mededinging vervalsen en het gelijkheidsbeginsel schenden — ook al identificeert het de economisch voordeligste offerte voor het ziekenhuis
De Raad van State schorst de gunning van een raamovereenkomst voor de levering van groeifactoren (G-CSF) aan ziekenhuizen, omdat het gunningscriterium 'nettokost voor het ziekenhuis' — dat de RIZIV-terugbetaling verrekent in de prijsscore — een structureel concurrentievoordeel van 209,88 euro toekent aan de enige producent van het originele geneesmiddel Lonquex (lipegfilgrastim), waardoor producenten van biosimilairen op basis van pegfilgrastim feitelijk niet kunnen mededingen, zelfs niet met een nulprijs.
Acht middelen op 104 pagina's in een UDN? De Raad van State leest dat als bewijs dat het niet ernstig is
De Raad van State verwerpt de UDN-schorsing van Etude Bordet tegen een SWDE-gunning aan Venturis en merkt expliciet op dat een UDN-verzoekschrift dat acht middelen ontvouwt over meer dan honderd pagina's moeilijk te verenigen valt met de 'apparente illégalité' die een schorsing in uiterst dringende nood vereist.
De regularisatiemogelijkheid voor fiscale schulden geldt ook bij dwingende spoed — en dwingende redenen van algemeen belang laten juist toe om voorbij te gaan aan de uitsluiting zelf, niet aan de regularisatieplicht
De Raad van State vernietigt de gunning van een opdracht voor elektriciteitslevering aan de stad Sint-Niklaas, omdat de aanbestedende overheid een inschrijver met fiscale schulden heeft uitgesloten zonder hem de wettelijk verplichte eenmalige regularisatiemogelijkheid van vijf werkdagen te bieden — terwijl dwingende spoed geen rechtvaardiging vormt om de regularisatieplicht over te slaan, en de wet integendeel voorziet dat dwingende redenen van algemeen belang toelaten om de verplichte uitsluiting zelf buiten toepassing te laten.
Wie een prijsformule in het bestek opneemt die niet werkt bij een nulprijs, kan die formule niet omzeilen door beide offertes het maximum te geven — en de onmogelijkheid om de formule toe te passen ontslaat de overheid niet van haar wettelijke verplichtingen
De Raad van State schorst de gunning van een raamovereenkomst voor maaltijdcheques en geschenkcheques voor het personeel van Actiris, omdat de aanbestedende overheid de prijsformule uit het bestek niet kon toepassen wegens een nulprijs in een van de offertes en vervolgens aan beide offertes het maximum van 35 punten toekende — waardoor twee offertes met een verschillende prijs gelijk werden behandeld en het prijscriterium werd uitgehold, in strijd met het gelijkheidsbeginsel en het transparantiebeginsel.
Wie bij het prijsonderzoek steunt op eigen gegevens die niet van de inschrijver komen, moet die gegevens eerst aan de inschrijver voorleggen — en ze controleerbaar motiveren in het gunningsverslag
De Raad van State schorst de gunning van een raamovereenkomst voor groenbeheerwerken langs kanalen en waterlopen, omdat de aanbestedende overheid de offerte van de verzoeker onregelmatig verklaarde op basis van eigen houtopbrengstcijfers uit een eerdere opdracht en een extern advies — zonder die gegevens eerst aan de inschrijver voor te leggen zodat hij erop kon reageren, en zonder in het gunningsverslag de bron of context van die cijfers te vermelden.
Ontoereikende motivering van subcriteria volstaat niet wanneer het puntenverschil te groot is om het resultaat te beïnvloeden
De Raad van State verwerpt de vordering van een IT-opleidingsbedrijf tegen de gunning van een raamovereenkomst voor IT-opleidingen (game design, motion design, compositing VFX), omdat de gedeeltelijk ontoereikende motivering van bepaalde subcriteria onvoldoende punten betreft om de kloof met de drempel of de eerstgerangschikte te overbruggen, de beoordelingskritiek op de kwalificaties van trainers niet is gestaafd, en de selectieve uitnodiging tot een BAFO het gelijkheidsbeginsel niet schendt nu die BAFO enkel de prijs betrof en de verzoekende partij reeds de laagste prijs had.
Een louter beschrijvende beoordeling van offertes volstaat niet — de motivering moet voor elk beoordelingselement uit het bestek aangeven of en waarom een offerte beter of minder goed scoort
De Raad van State schorst voor de tweede maal de gunning van een architectuuropdracht voor 45 studentenwoningen in Doornik, omdat het nieuwe gunningsverslag — opgesteld na een eerste schorsingsarrest wegens motiveringsgebreken — opnieuw faalde in de formele motivering: de beoordeling van de offertes was louter beschrijvend zonder aan te geven of elementen positief of negatief werden gewaardeerd, gebruikte niet dezelfde beoordelingselementen voor elke offerte, en behandelde niet alle in het bestek aangekondigde beoordelingselementen voor het tweede criterium.
Wijzigingen aan meetstaten tijdens onderhandelingen in speciale sectoren schenden het gelijkheidsbeginsel niet als ze aan alle inschrijvers worden meegedeeld
De Raad van State verwerpt de vordering tegen de gunning van een raamovereenkomst voor groenonderhoud, sneeuwruimen en zoutstrooien bij de NMBS, omdat de aanpassingen aan het bestek in de BAFO-fase ofwel verduidelijkingen waren van bestaande bestekbepalingen ofwel wijzigingen die aan alle inschrijvers gelijk werden meegedeeld, en omdat de verzoekende partij voor geen enkel van de vier betwiste percelen als tweede was gerangschikt — zodat zij haar belang bij de middelonderdelen over abnormale prijzen en vervlechting van winnende inschrijvers niet aantoonde.
Beoordelingsmethode NMBS-treincontract geschorst: verband tussen kwalitatieve labels en punten is onbegrijpelijk
De Raad van State schorst de aanwijzing van CAF als preferentiële inschrijver voor het AM30-raamakkoord van de NMBS (tot 4,66 miljard euro voor elektrische treinstellen), omdat de beoordelingsmethode voor het criterium 'technische waarde' niet toeliet te begrijpen hoe de generieke kwalitatieve labels en de vastgestelde meer- en minwaarden zich vertaalden in de toegekende puntenscores.
Kwaliteitsdoelstellingen per stuk beoordelen en scoren is geen ongeoorloofd gebruik van subgunningscriteria
De Raad van State verwerpt de vordering tegen de gunning van een raamovereenkomst voor warme drankautomaten omdat het systematisch beoordelen en scoren van elk van de in het bestek aangekondigde kwaliteitsdoelstellingen geen ongeoorloofde subgunningscriteria creëert, maar slechts de aangekondigde beoordelingsmethodiek van plus- en minpunten toepast.
Een minimumeis als 'te ontwikkelen' aanbieden is geen onregelmatigheid als het bestek die antwoordmogelijkheid voorziet
De Raad van State verwerpt de vordering tegen de gunning van een SaaS-opdracht omdat het bestek uitdrukkelijk toeliet dat inschrijvers minimumeisen als 'te ontwikkelen' aanboden — mits concrete beschrijving van de manier en het tijdsbestek — en omdat de aanbestedende overheid die aanpak ook bij de beoordeling op haar inhoudelijke merites mocht waarderen.
Een selectiecriterium zonder minimumdrempel is geen selectiecriterium — ook niet als de drempel 'nul' is
De Raad van State vernietigt de gunning van een takeldienst omdat geen enkel selectiecriterium in het bestek een minimaal vereist niveau bevatte — en een drempel van 'nul' niet geldt als een 'gepast eisenniveau' in de zin van artikel 65 van het plaatsingsbesluit.
Een gunningscriterium dat inschrijvers dwingt tot gissen, schendt het gelijkheidsbeginsel — ook buiten de wet overheidsopdrachten
De Raad van State vernietigt de gunning van een opdracht voor gerechtsdeurwaardersdiensten omdat het enige gunningscriterium — de signeringstermijn — onvoldoende informatie gaf over het aantal gelijktijdig te behandelen dwangbevelen, waardoor inschrijvers hun offerte op vermoedens moesten baseren.
Verbonden ondernemingen weren zonder ze te horen? Dat kan niet
De Raad van State schorst de wering van offertes van twee zusterondernemingen wegens vermeende mededingingsverstoring, omdat de aanbestedende overheid hen niet eerst de kans heeft gegeven om aan te tonen dat hun offertes onafhankelijk tot stand zijn gekomen.
Stel je beoordelingsmethode vast vóór de opening van de offertes — en pas ze correct toe
De Raad van State schorst een gunningsbeslissing voor meet- en detectietoestellen omdat de beoordelingsmethode voor het criterium 'functionele waarde' niet vooraf was vastgesteld en bovendien rekenkundig inconsistent was toegepast, waardoor de inschrijver de puntentoekenning niet kon controleren.
Weigering prijsverantwoording voor 42,86% goedkopere offerte geofysisch bodemonderzoek doorstaat marginale toetsing
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid tegen de substantieel onregelmatigverklaring van een offerte voor geofysisch bodemonderzoek, omdat de aanbestedende overheid binnen haar beoordelingsruimte kon oordelen dat de prijsverantwoording — bestaande uit algemene efficiëntiefactoren en een loutere prijsopbouw per post — niet afdoende het schijnbaar abnormaal karakter van een totaalprijs die 42,86% onder het gemiddelde lag, weerlegt.
Schorsing gunning parkbegraafplaats Beverlo wegens openbaarmaking initiële offerteprijzen via e-Procurement vóór heronderhandeling — laagste bieder structureel benadeeld door ongelijk speelveld
De Raad van State schorst bij uiterst dringende noodzakelijkheid de gunning van de infrastructuurwerken voor de parkbegraafplaats Beverlo te Beringen, omdat de zichtbaarheid van het proces-verbaal van opening met alle initiële totaalprijzen op het e-Procurement-platform vóór de uitnodiging tot herindiening van offertes een onrechtmatig concurrentievoordeel heeft gecreëerd voor de andere inschrijvers ten nadele van de initieel laagste bieder, en daarmee het gelijkheidsbeginsel en het verbod van artikel 13, §1 van de wet van 17 juni 2016 heeft miskend.
Iveco betwist de certificering van DAF bij het defensiecontract — terwijl Iveco zelf drie onderdelen van haar eigen offerte regulariseerde
De Raad van State verwerpt het annulatieberoep van Iveco tegen de gunning aan DAF Trucks van een defensiecontract voor 879 vrachtwagens: een EURO III-certificaat op basis van CEE-ONU nr. 49 is gelijkwaardig aan de in 2006 afgeschafte CE-typekeuring, en Iveco heeft geen belang om de regularisatie van DAF's offerte te betwisten omdat ze zelf tijdens de onderhandelingen haar eigen offerte mocht aanpassen op essentiële eisen.
Vernietiging gunning domeinconcessie avondmarkten Blankenberge — afwijking van het minimaal biedingsbedrag na opening offertes schendt gelijkheids- en patere legem-beginsel
De Raad van State vernietigt de gunning van de concessie voor de exploitatie van zeven avondmarkten in Blankenberge, omdat de stad na opening van de offertes het minimum biedingsbedrag van 50.000 euro per jaar buiten toepassing heeft gelaten terwijl alle drie de inschrijvers onder dat minimum hadden geboden, wat het gelijkheidsbeginsel en het patere legem-beginsel schendt.
Wie de hardware-leverancier als concurrent voor de software ervoor wil aanvallen, moet dat in de eerste verzoekschrift doen — niet pas in het mémoire ampliatif
De Raad van State verwerpt het annulatieberoep van Vigo Universal tegen de gunning aan Timescope voor de ontwikkeling van een VR-toepassing die moest draaien op door Timescope geleverde 'Timescope Mini'-bornes: Vigo's zwaarste argumenten — dat het gunningscriterium een niet-aangekondigd visueel sub-criterium bevatte en dat Timescope's concurrentievoordeel uit een eerdere opdracht had moeten worden geneutraliseerd — kwamen pas in het mémoire ampliatif naar boven en zijn dus laattijdig.
Als je e-procurement-platform een andere deadline toont dan je e-mail aankondigt, kun je offertes niet laattijdig noemen
De Raad van State schorst de gunning: Nautisport had in e-mails aangekondigd dat offertes uiterlijk 2 juli 2024 binnen moesten zijn, maar op het e-procurement-platform zelf — waar de offertes verplicht moesten worden ingediend — stond 18 juli 2024; toen Arcadus-Arcadis op 18 juli indiende, werd hun offerte als laattijdig geweerd zonder enige analyse van wie welk rechtmatig vertrouwen had gewekt.
Een prijs van 0 euro is altijd verdacht, 1 euro meestal niet — en dat verschil rechtvaardigt verschillende onderzoeken
De Raad van State verwerpt de uiterst dringende schorsing: dat Bruxelles-Propreté de offerte van gerechtsdeurwaarder M.L. (met vier posten op 0 €) heeft uitgesloten via het strenge prijsonderzoek van artikel 36 en de offerte van Exelia-Alterius (met posten van 1 € en 15 € per dossier) via de lichtere verificatie van artikel 35, is géén ongelijke behandeling: 0 € is volgens vaste rechtspraak altijd een schijnbaar abnormale prijs, 1 € niet noodzakelijk.
Vijf forfaitaire posten per perceel voor takeldiensten volstaat: professionele inschrijver kan gemiddelde prijs berekenen op basis van sectorkennis
De Raad van State verwerpt de vordering tegen de gunning van een opdracht voor takeldiensten omdat de aanbestedende overheid een ruime beoordelingsbevoegdheid heeft bij het opstellen van de inventaris, de opsplitsing in vijf forfaitaire posten per perceel niet ongebruikelijk is in de sector, en een professionele dienstverlener een verantwoorde gemiddelde prijs moet kunnen berekenen.
Tweede vordering kantelbare palen NMBS verworpen: onderscheid onderhandeling en prijsverantwoording, selectief bijzonder prijsonderzoek toegestaan
De Raad van State verwerpt ook de vordering van een andere inschrijver tegen dezelfde NMBS-gunning voor kantelbare palen, met verduidelijking dat een prijsverantwoording geen onderhandeling is, het bijzonder prijsonderzoek selectief op de eerst gerangschikte mag worden toegepast, en herhaalde bevraging is toegestaan.
Schorsing papierraamovereenkomst: herkomstcertificaat dekt niet alle aangeboden papiersoorten
De Raad van State schorst de gunning van een raamovereenkomst voor milieuvriendelijk kantoorpapier omdat de aanbestedende overheid onzorgvuldig heeft onderzocht of het ingediende certificaat 'Origine France Garantie' alle specifieke papiersoorten in de offerte van de gekozen inschrijver dekte, terwijl minstens één papiersoort in Brazilië wordt geproduceerd.
Subcriteria die pas bij de evaluatie opduiken? Dat kan — maar alleen onder strikte EU-voorwaarden, en de aanklager moet de schending concreet aantonen
De Raad van State verwerpt het beroep van reiniger ACTIVA tegen de gunning van vijf percelen schoonmaak van militaire kwartieren aan ISS en Cleaning Masters: de delegatie van bevoegdheid aan de kolonel was legitiem, het gebruik van niet vooraf gepondereerde sub-sub-criteria voldeed aan de EU-rechtspraak, en ACTIVA toonde geen concrete beoordelingsfout aan.
Beroep doen op onderaannemers? Lever dan óók hun fiscale en sociale documenten – anders sneuvel je aan de selectie
De Raad van State verwerpt het beroep van maskerproducent L.I. DECOR tegen zijn uitsluiting door de Franse Gemeenschap: wie zich beroept op de capaciteit van derden in een coronamaskeropdracht moest ook voor die derden aantonen dat ze geen sociale of fiscale schulden hadden.
Een tijdelijke maatschap met 'twee klasse-5 erkenningen' wordt niet automatisch klasse 6: categorie D en ondercategorie D1 tellen niet samen
De Raad van State schorst een ILVO-gunning van 3,78 miljoen euro voor de bouw van pluimveestallen omdat één van de twee deelgenoten enkel erkend was in ondercategorie D1 — niet in hoofdcategorie D — waardoor de 'optelsom' die leidt tot klasse 6 via artikel 11 §2 Wet 20/03/1991 niet opgaat.
Als je aan iedereen dezelfde vraag stelt, is het geen ongelijke behandeling — zelfs als maar één inschrijver zijn offerte moet aanpassen
De Raad van State verwerpt de UDN-vordering van Neovision tegen de gunning aan Ecubel van gereconditioneerde laptops voor Luikse provinciescholen, want de Provincie Luik mocht in een onderhandelingsprocedure zonder bekendmaking onder de Europese drempel artikel 76 §5 KB 18/04/2017 toepassen om Ecubels offerte te laten rechtzetten — op voorwaarde dat zij tegelijk álle inschrijvers dezelfde verduidelijkingsvraag stelde, wat ook gebeurd is.
BAFO 'met het oog op betere prijzen': je mag als aanbesteder feedback overslaan — je enige bod is je enige bod
De Raad van State bevestigt dat een aanbestedende overheid in een mededingingsprocedure met onderhandeling perfect mag kiezen om géén feedback te geven op de initiële offertes en uitsluitend een BAFO 'voor betere prijzen' te vragen, zelfs wanneer één inschrijver veel beter scoort op kwaliteit en de andere veel beter op prijs — 'onderhandelen' is geen tweede kans om je offerte om te gooien.
Werken 'in de buurt van een rivier' zijn niet vergelijkbaar met oevermuurbouw — ook niet als de stakeholders en het waterbeheer identiek zijn
De Raad van State verwerpt de schorsing: SPI mocht stellen dat zinkschachten onder de Ourthe geen 'vergelijkbare werken' zijn met de bouw van een kaaimuur langs een waterloop, ook al speelden beide werven zich af bij hetzelfde type cours d'eau.
Wie de vaststelling van onregelmatigheid betwist ín plaats van ze te regulariseren, kan zich achteraf niet op ongelijke behandeling beroepen
De Raad van State verwerpt het beroep van Sportinfrabouw: zij kreeg dezelfde kans tot regularisatie als Lesuco, maar koos ervoor om het verdict van onregelmatigheid te betwisten in plaats van haar offerte aan te passen — en kan dan het verschil in behandeling niet inroepen als discriminatie.
De evaluatiemethodologie mag pás in de gunningsbeslissing verschijnen — en een offerte met '…' in de lijst kost u punten
De Raad van State verwerpt het beroep: het Gewest hoefde zijn evaluatiemethodologie niet op voorhand te delen, en de onduidelijkheden in de offerte van Production (niet-exhaustieve formatenlijst, externe DTP-graficus van onduidelijke kostenstatus, hotline tegen aparte tarifering) rechtvaardigen de puntenaftrek.
Een prijs "corrigeren" naar een andere eenheid dan het bestek voorschrijft is geen rekenfout — dat is het bestek herschrijven
De Raad van State schorst de gunning aan HR Groep Streetcare omdat de Stad Antwerpen de prijzen voor posten "vakwerken voor verkeersborden" omrekende naar een prijs per vierkante meter, terwijl het bestek en het Standaardbestek 250 daarvoor uitdrukkelijk een prijs per meter eisten — een andere maatvoering dan die welke de concurrent Trafiroad had gehanteerd.
La FWB peut valablement renoncer au marché SEPPT après avoir constaté que les deux offres sont irrégulières
Demande rejetée : la FWB a pu valablement renoncer à l'attribution du marché SEPPT après avoir, dans une troisième décision suffisamment motivée, constaté que l'offre de Cohezio était, comme celle de CESI, affectée d'une irrégularité substantielle et que le critère d'attribution litigieux devait être revu.
Alle inschrijvers hetzelfde behandelen is soms net het probleem: wie écht wil herstellen, heeft meer inspectie nodig dan wie wil verschroten
De Raad van State vernietigt de gunning van een uitgediende Falcon 900 omdat Defensie een technische inspectie ter plaatse voor iedereen weigerde, terwijl inschrijvers die het toestel vliegwaardig wilden maken die inspectie veel harder nodig hadden dan inschrijvers die het wilden ontmantelen voor onderdelenverkoop.
Technische verschillen opsommen en vervolgens iedereen 24 op 30 geven: zo neutraliseer je je eigen kwaliteitscriterium
De Raad van State vernietigt de gunning van een kunstgrasveld omdat de opdrachtgever in het gunningsverslag duidelijke technische verschillen tussen de drie offertes opsomde, maar vervolgens alle drie een identieke score van 24 op 30 gaf voor 'kwaliteit' — en voor 'garanties' slechts een verschil van 0,5 punt toekende ondanks verschillen tot 10 jaar in garantietermijnen.
Een te hoge prijs is net zo verdacht als een te lage — het prijsonderzoek moet beide richtingen op
De Raad van State schorst de gunning van het project/construction management voor het nieuwe Vivalia-ziekenhuis aan ATIS omdat Vivalia alleen bij lage prijzen kritische vragen stelde, terwijl de winnende offerte op verschillende posten zeer hoog lag zonder dat die afwijking ooit werd bevraagd.
Raad van State verwerpt annulatieberoep tegen gunning hockeyveldopdracht Elsene – ondertekening offerte door gevolmachtigde geldig en afwijking vezelgewicht kunstgras niet substantieel
De Raad van State verwierp het annulatieberoep van NV SportInfraBouw tegen de gunning van de opdracht voor vervanging van de synthetische bekleding en herstelling van het sproeisysteem van het hockeyveld in het stadion Albert Demuyter in Elsene aan NV Scheerlinck Sport, omdat de ondertekening van de offerte door een gevolmachtigde geldig was en de afwijking van het vezelgewicht van het kunstgras niet als substantiële onregelmatigheid kon worden beschouwd.
ICT-beheer Sint-Truiden: vernietiging – beoordelingsmethodiek met subcriteria en eigen puntenquotering niet vooraf vastgesteld, en regel van drie foutief toegepast waardoor verhouding gunningscriteria scheefgetrokken
De Raad van State vernietigt de gunningsbeslissing van de stad Sint-Truiden voor de opdracht ICT-beheer van infrastructuur, ondersteuning gebruikers en levering apparatuur, omdat de aanbestedende overheid een beoordelingsmethodiek hanteerde met subcriteria en een eigen puntenquotering op 10 punten per onderdeel die niet vooraf was vastgesteld noch in het bestek was aangekondigd, en omdat zij de score van de hoogst gerangschikte inschrijver voor het kwaliteitscriterium via de regel van drie herleidde naar 100%, waardoor de verhouding tussen de gunningscriteria volledig werd scheefgetrokken.
Erfpacht padelvelden Asphaltcosite Asse: vernietiging – beleidsdoelstellingen als beoordelingselementen onvoldoende duidelijk in bestek, waardoor bijna onbeperkte beoordelingsvrijheid
De Raad van State vernietigt de beslissing van de gemeenteraad van Asse om een erfpacht voor padelvelden op de Asphaltcosite te verlenen aan de gekozen inschrijvers, omdat het gunningscriterium 'maatschappelijk verantwoorde uitbating' (50 punten) verwees naar 'beleidsdoelstellingen' op een website die een meerjarenplanning van 191 pagina's bevatte met tientallen doelstellingen, actieplannen en acties, waaruit de verwerende partij voor het eerst in het verslag van nazicht een reeks beoordelingselementen selecteerde die als zodanig niet op de website terug te vinden waren, hetgeen de verwerende partij een bijna onbeperkte beoordelingsvrijheid verschafte en onvoldoende waarborgen bood tegen een willekeurige en discriminerende beoordeling van de offertes.
Wachtdok Zandvliet: verwerping annulatieberoep – negatieve eenheidsprijzen voor afzet grond Rotterdam onvoldoende verantwoord, beoordelingsruimte aanbestedende overheid niet overschreden
De Raad van State verwerpt het annulatieberoep van de tijdelijke maatschap HYE–Boskalis tegen de gunningsbeslissing van De Vlaamse Waterweg voor de aanleg van een wachtdok te Zandvliet, omdat de negatieve eenheidsprijzen voor de afzet van grond in Rotterdam (-4 EUR/m³ en -5 EUR/m³ voor de posten 2 en 3 van het voorwaardelijk gedeelte 1) onvoldoende verantwoord waren — de bijstelling van een referentieprijs voor maaszand van 6,50 EUR/m³ naar 4 en 5 EUR/m³ wegens 'mindere kwaliteit' was niet nader gedetailleerd of geargumenteerd, en de aanbestedende overheid is met die beoordeling niet buiten haar beoordelingsruimte getreden.
Nieuwe plannen bijvoegen na de offerte is geen 'materiële fout corrigeren' — het is je offerte wijzigen
De Raad van State wijst de vordering af van een ontwerpteam dat na het indienen van zijn design-build offerte gewijzigde plannen én een prijskorting van 40.000 euro had meegestuurd om hoogteverschillen te 'corrigeren': zulke structurele aanpassingen zijn een wijziging van de offerte, niet een verbetering van een materiële fout in de zin van art. 34.
Defensie corrigeerde een Excel-fout in de winnende offerte zonder te zeggen welke — en die ene zwijgende asterisk kost de gunning
De Raad van State vernietigt de gunning door Defensie van een raamovereenkomst voor onderhoud aan de militaire zone Florennes omdat de gunningsbeslissing wel vermeldt dat het cijfer T van de winnaar werd 'gerectificeerd' van 107,36 naar 91,34, maar nergens uitlegt welke fout precies werd gecorrigeerd — de uitleg per e-mail achteraf kan dat motiveringsgebrek niet meer goedmaken.
Een gunningscriterium dat alleen meet wat je vorig jaar deed, meet niet wat je vandaag aanbiedt
De Raad van State schorst een gunning voor matrasrecyclage omdat het kwaliteitscriterium 'recyclage in procent' (60 van de 100 punten) volledig leunde op een Valumat-attest van de prestaties in 2022 — en dus niet op de offerte zelf, geen rekening hield met latere ontwikkelingen, en bovendien een berekeningswijze hanteerde die voorraden negeert.
Een diëtist vervangen door een auditeur voedselveiligheid en stiekem een tweede leerling toevoegen: vernietiging plus 3.461,50 euro schadevergoeding
De Raad van State vernietigt de gunning van de schoolmaaltijden van Sint-Martens-Latem aan Compass Group omdat het testpanel dat de organoleptische test uitvoerde anders was samengesteld dan in het bestek aangekondigd — geen diëtist, twee leerlingen in plaats van één — en kent Delimeal 3.461,50 euro schadevergoeding tot herstel toe (50 % van 10 % van haar offerteprijs van 69.230 euro excl. btw, één schooljaar).
Een 'senior' op je CV zonder jaartal: De Watergroep mag de score 'goed' geven in plaats van 'zeer goed'
De Raad van State verwerpt het beroep van D-Studio tegen de gunning van een BIM-raamovereenkomst aan BIM Plan: voor het kwaliteitscriterium 'Ervaring projectteam' (30 punten) mag een aanbesteder de offerte met 'goed' (10/30) waarderen wanneer concrete jaartallen op de CV's ontbreken — de label 'senior' op zich is geen bewijs.
Nettoyage de locaux administratifs ONSS : schorsing – le pouvoir adjudicateur doit examiner les mesures correctrices avant d'exclure, l'obligation de l'art. 70, §2 de signaler proactivement les mesures correctrices ne s'applique qu'avec mention expresse dans les documents du marché
Le Conseil d'État suspend la décision de l'ONSS d'exclure une entreprise de nettoyage de la procédure d'attribution du marché de nettoyage de locaux administratifs (trois lots, cahier des charges DE-468-2022), parce que l'ONSS a omis d'examiner les mesures correctrices proposées par le soumissionnaire et parce que l'obligation de signaler proactivement ces mesures au début de la procédure (art. 70, §2) ne s'applique que si les documents du marché y font expressément référence — le seul recours au DUME ne suffit pas.
Raamovereenkomst kabel- en bovenleidingswerken Antwerps tramnet: vernietiging wegens belangenconflict – ontwerper Tractebel als zusteronderneming van inschrijver Fabricom (beide Engie-dochters) met drie leden in beoordelingscommissie van zes
De Raad van State vernietigt de gunningsbeslissing van VVM De Lijn voor een raamovereenkomst voor kabel- en bovenleidingswerken voor het Antwerpse tramnet, omdat De Lijn als aanbestedende overheid haar actieve onderzoekplicht inzake belangenconflicten heeft miskend: de ontwerper Tractebel, die het bestek had opgesteld en met drie van de zes leden in de beoordelingscommissie was vertegenwoordigd, is een zusteronderneming van Fabricom — deelgenoot van de gekozen inschrijver tm Antwerpen Boven — aangezien beide (quasi 100 %) dochterondernemingen zijn van Engie met gemeenschappelijke bestuurders, wat minstens een schijn van partijdigheid oplevert.
Gestion et collecte des déchets ménagers à Etalle : schorsing – le critère 'considérations sociales' exigeant une 'note démontrant le caractère social de l'entreprise' est trop vague et confère une liberté de choix illimitée
Le Conseil d'État ordonne la suspension de la décision de la commune d'Etalle d'attribuer le marché de gestion et collecte des déchets ménagers 2024-2025 à la SCRL DURECO, parce que le second critère d'attribution 'Considérations sociales' (20 points), décrit uniquement comme une 'note de maximum une page A4 démontrant le caractère social de l'entreprise', est dépourvu de la clarté et de la précision requises par l'article 81 de la loi du 17 juin 2016 et confère au pouvoir adjudicateur une liberté inconditionnée de choix.
Construction d'une école à Jemeppe-sur-Sambre : deuxième schorsing – répondre à une demande de justification de prix en invoquant une erreur matérielle ne constitue pas une modification unilatérale de l'offre
Le Conseil d'État ordonne, pour la deuxième fois, la suspension de l'exécution de la décision de la Communauté française d'attribuer le marché de construction d'une école fondamentale à Jemeppe-sur-Sambre, parce que la partie adverse a commis une erreur manifeste d'appréciation en qualifiant d'irrégularité substantielle (modification unilatérale de l'offre) le fait que la requérante, en réponse à une demande de justification du prix du poste 71.11.1.a, a invoqué une erreur matérielle — une telle réponse ne constituant pas une modification de l'offre imputable à la requérante, d'autant que la partie adverse n'a elle-même pas procédé à la modification.
Annulation de l'attribution du marché de prévention au travail de la Ville de Verviers — l'adjudicataire a remis une note de 5 pages au lieu de 2, sans que l'irrégularité soit qualifiée ni motivée
Le Conseil d'État annule l'attribution du marché de services « Désignation d'un service externe de prévention et protection au travail » de la Ville de Verviers à SPMT ARISTA parce que le pouvoir adjudicateur a constaté que l'offre de l'adjudicataire comportait une note méthodologique de 5 pages A4 au lieu du maximum de 2 pages prescrit par le cahier des charges, mais n'a ni qualifié cette irrégularité de substantielle ou non substantielle, ni motivé sa décision de considérer l'offre comme régulière.
Een houdbaarheidsdatum 'in maanden' is geen wiskunde — productie en levering mogen samenvallen in dezelfde maand
De Raad van State weigert de schorsing van de gunning van 5 miljoen mondmaskers aan YNK Group, omdat de tussenkomende partij haar houdbaarheidsbelofte van 60 maanden vanaf levering plausibel kan staven met productie en levering in dezelfde kalendermaand — ook al telde Protect and Care zelf wél de productie- en transporttijd af.
Wie zelf zonder protest een afwijking benut, kan ze achteraf niet meer tegen de winnaar gebruiken
De Raad van State weigert de schorsing van een gunning waarbij beide BAFO's per e-mail werden ingediend nadat het e-tenderingplatform faalde, omdat de klagende inschrijver zelf zonder enig bezwaar van die afwijking gebruikmaakte en dus geen belang aantoont om de winnaar diezelfde afwijking te verwijten.
Fietslease geschorst: drie beoordelingsfouten op kwaliteitscriterium overbruggen puntenverschil
De Raad van State schorst de gunning van een raamovereenkomst voor operationele fietslease omdat de aanbesteder drie fouten maakte bij de beoordeling van het kwaliteitscriterium — een onredelijk minpunt voor verplicht onderhoud, een ongemotiveerd pluspunt voor sociale tewerkstelling, en een niet-vergelijkend pluspunt voor een kortingsbon — die samen het puntenverschil van 2,5 punten overbruggen.
Perte d'une chance chiffrée lot par lot : 147.264 euros pour trois études d'huissiers exclues d'une réunion d'information
Le Conseil d'État accorde une indemnité réparatrice de 147.264,38 euros à trois études d'huissiers de justice évincées d'un marché de services de recouvrement de la Région wallonne, en quantifiant leur perte de chance lot par lot — de 50 % à 75 % selon le nombre de soumissionnaires par lot — et en appliquant une marge bénéficiaire de 10 % sur le chiffre d'affaires non réalisé.
Twee verschillende referenties, twee identieke scores: dat moet je kunnen uitleggen
De Raad van State schorst de gunning omdat Idelux aan een referentie van 134 plaatsen én een referentie van 156 plaatsen exact dezelfde score (5/5) gaf, zonder enige uitleg — en omdat een verschil in dat ene subsubcriterium net groot genoeg was om de winnaar te wijzigen.
Een aanbesteder die uw offerte 'kwijtraakt' – uw afgestempelde envelop redt u
Het OCMW van Sint-Agatha-Berchem gunde de levering van geneesmiddelen aan Pharma Force op grond van 'twee binnengekomen offertes' — terwijl Multipharma haar offerte tijdig had afgegeven, zoals bewezen door een afgestempelde envelop met datum en uur, en de Raad van State vernietigt de gunning.
Wie een offerte eerst onregelmatig verklaart en dan toch aanvaardt, moet méér uitleggen — niet minder
De Raad van State schorst de gunning van zes kunstgrasterreinen aan Sportinfrabouw omdat de gemeente Beveren, na eerst twee offertes substantieel onregelmatig te hebben verklaard, plots van mening veranderde zonder die ommekeer behoorlijk te motiveren.
Een aanbesteder mag een procedure afblazen en opnieuw beginnen — zelfs als dat jou je bijna-gewonnen gunning kost
De Raad van State verwerpt het beroep van Theis Marcel tegen SOFICO: een aanbestedende overheid heeft op grond van artikel 85 van de wet overheidsopdrachten een ruime discretionaire bevoegdheid om een procedure stop te zetten en te hervatten, zelfs nadat twee gunningen al geschorst werden en een concurrent als volgende in lijn staat.
Parallel arrest over lot 2 Spy: ook hier geldt de ruime bevoegdheid van de aanbesteder om af te zien en te herstarten
In dezelfde SOFICO-saga als arrest 258.032, maar voor lot 2 (district Spy), bevestigt de Raad van State dat Theis Marcel geen aanspraak kan maken op gunning: artikel 85 van de wet overheidsopdrachten laat de aanbesteder toe om de procedure af te blazen en te hervatten met een gecorrigeerd bestek.
Een schorsing winnen is niet genoeg: wie niet meedoet aan de hersteltender, verliest zijn belang en betaalt de kosten
Vijf jaar nadat de Raad van State de gunning van het 'Silver Tower'-huurcontract aan Ghelamco had geschorst, verklaart de Raad het annulatieberoep van Fedimmo (WTC IV) onontvankelijk omdat zij niet deelnam aan de nieuwe overheidsopdracht die het Gewest in 2019 lanceerde — en evenmin de nieuwe gunning of het nieuwe bestek aanvocht.
Wie zelf in zijn begeleidend schrijven zegt dat hij niet aan het bestek kan voldoen, kan dat niet rechtzetten met een loutere belofte zich te conformeren
De Raad van State verwerpt de UDN-schorsing van Veolia, de zittende contractant van UGent, omdat haar offerte voor het HVAC-onderhoud een eigen alternatieve werkwijze voorstelde en uitdrukkelijk vermeldde dat sommige besteksvoorwaarden 'niet haalbaar' waren — een onregelmatigheid die de essentie van de offerte raakte en die niet kon worden weggewerkt met een eenvoudige bevestiging dat Veolia zich voortaan 'zal conformeren' aan het bestek.
Een verlopen VCA-certificaat 'compenseren' met een ISO-certificaat dat je pas twee maanden later krijgt? RESA verloor de gunning
De Raad van State schorst de selectie en gunning door de Luikse netbeheerder RESA van een snoei-opdracht aan Bois & Travaux omdat die laatste op de uiterste indieningsdatum (4 augustus 2021) noch een geldige VCA-certificering had — die was 7 dagen eerder verlopen — noch de aangevoerde 'gelijkwaardige' ISO 45001:2018-certificering die zij pas op 4 oktober 2021 zou behalen.
Ook al valt je opdracht buiten de wet overheidsopdrachten: 64 punten op 100 toekennen op basis van vooraf gekende balansratio's is discriminerend
De Raad van State verwerpt het beroep van netbeheerder RESA tegen de tutelle-beslissing van de Waalse Minister die haar gunning aan deurwaarderskantoor Tintin had vernietigd: ook voor 'uitgesloten' juridische diensten (art. 28 §1 4° wet overheidsopdrachten) geldt het gelijkheidsbeginsel, en wie 64 van 100 punten toekent op basis van publiek beschikbare balansratio's terwijl je zelf de te raadplegen kantoren kiest, kan vóór ontvangst van de offertes al weten wie wint.
Een sociaal gunningscriterium zonder verband met het voorwerp én zonder controlemechanisme: dubbele onwettigheid
De Raad van State vernietigt een gunning van wegmarkeringswerken in Edingen omdat de sociale tewerkstellingsclausule als gunningscriterium geen verband hield met het voorwerp van de opdracht én onvoldoende precies was om controle mogelijk te maken — de winnaar bood 700 uur sociale tewerkstelling op een opdracht waarin het werk geschat werd op nauwelijks 480 manuren.
Wil je een technische evaluatie aanvechten? Reken eerst of je grieven het puntenverschil kunnen overbruggen — anders verlies je je belang
De Raad van State verwerpt het beroep van Frontforce tegen de gunning van een dispatching-software-opdracht aan BV Verdi: één onderdeel werd niet-ontvankelijk verklaard omdat een hypothetische herberekening uitwees dat het puntenverschil van 7,11 punten zelfs bij gegrond zijn van alle grieven niet kon worden overbrugd.
Een laattijdig stuk uit je offerte 'wegdenken' redt de offerte niet — als één onderdeel te laat binnenkomt, is heel de offerte besmet
Intradel probeerde een eerder vernietigde gunning aan Strabag te herstellen door de laattijdig ingediende prestatienota uit de beoordeling te schrappen, maar de Raad van State bevestigt dat een laattijdige component de hele offerte onregelmatig maakt — je kan de besmetting niet wegredeneren door het vervuilde stuk te negeren.
Een offerte belonen omdat ze 'beter is dan het bestek vraagt' is discriminatie
De Raad van State vernietigt een gunning van €4,2 miljoen voor de aanleg van het Park van de Colombophiles in Anderlecht omdat Bruxelles-Environnement de winnende offerte hogere scores gaf precies omdát die afweek van een technisch vereiste in het bestek.
Wanneer twee inschrijvers in een markt met drie spelers plots dubbel zoveel partners claimen, moet je dat verifiëren — niet wegredeneren
De Raad van State schorst de gunning van een maaltijdcheques-opdracht aan Edenred omdat de Communauté française de spectaculair afwijkende cijfers van Edenred (39.103 vs 20.592 partners in Vlaanderen) klakkeloos overnam, terwijl de offerte zelf signalen gaf dat die cijfers MasterCard-handelaars omvatten zonder echt affiliatiecontract.
Twee zustervennootschappen, één handtekening en een score van 5/10 op een schaal van 0-2-4-6-8-10: dubbele schorsing
De Raad van State schorst de gunning van een 6,7 miljoen euro accord-cadre voor politiebroeken aan Sioen Nederland omdat de federale politie de verbondenheid tussen Sioen NV en Sioen Nederland BV ontoereikend motiveerde, én omdat één concurrent (Seyntex) tussentijdse punten kreeg op een evaluatieschaal die enkel even punten voorzag.
Hetzelfde ADN-certificaat: bij de winnaar = extra ervaring, bij de verliezer = niets — dat houdt geen stand
De Raad van State schorst een gunning van De Vlaamse Waterweg omdat in de motivering van het kwaliteitscriterium dezelfde elementen (een ADN-certificaat, ervaring binnen de overheid, examencommissie-werk) bij de ene inschrijver positief wegen en bij de andere genegeerd worden, zonder dat het verschil ergens wordt uitgelegd.
Aanbesteder biedt regularisatie aan, je weigert — dan staat dat gelijk aan 'ik aanvaard de bestekvoorwaarden niet'
De Raad van State verwerpt het beroep van de laagste bieder Verhoeve Marc tegen de nietigverklaring van zijn offerte voor de heraanleg van de Waaitjesstraat in Lebbeke: hij interpreteerde post 5 'kasseiverharding 600 m²' als enkel herstel van de ~50 m² nog aanwezige kasseien, weigerde de geboden regularisatie, en hield halsstarrig vast aan zijn eigen lezing — een houding die de Raad gelijkstelt met niet-aanvaarding van de bestekvoorwaarden.
Wat het bestek functioneel eist, is een minimumvereiste — ook als het woord 'verplicht' of 'module' nergens valt
De Raad van State verwerpt de schorsing: een tool die in het bestek 'native' moet kunnen analyseren tegen ISO 9001, 14001 en 45001 is een minimumvereiste in de zin van artikel 76 KB Plaatsing — wie die functionaliteit niet aantoont, levert een substantieel onregelmatige offerte, ook al sprak het bestek nooit over 'modules'.
In een onderhandelingsprocedure mag je regularisatie weigeren — maar dan moet uit het dossier blijken dát je het overwogen hebt
De Raad van State schorst de gunning van perceel 2 van de bewakingsopdracht La Louvière omdat de aanbesteder bij vaststelling van een 'abnormaal lage' prijs van Seris Security niet aantoonbaar heeft afgewogen of hij hem op grond van artikel 76, § 5, KB 18/04/2017 de kans tot regularisatie wou geven — een discretionaire bevoegdheid die wél effectief moet worden uitgeoefend.
€1 miljoen goedkoper en tóch uitgesloten: vergeten verkeerssignalisatie in poste B.01.01 maakt het bod onregelmatig
De Raad van State bevestigt dat het Waalse Gewest de laagste inschrijver (€4,52M) terecht heeft uitgesloten omdat één belangrijke post in zijn prijsverantwoording de verplichte verkeerssignalisatie niet had meegerekend — en het mag tegelijk de winnaar (€5,80M) toelaten op basis van een korte maar concrete motivering.
Korting voor meerderlot-toewijzing? Dan moet je drie keer rangschikken — niet één keer
De Raad van State schorst Idelux's gunning van negen ophaalpercelen aan Remondis omdat de intercommunale alle offertes vergeleek met één enkel referentiepunt (Remondis met korting) in plaats van per scenario apart te rangschikken — een rekenfout die de uitkomst in het voordeel van Remondis verschoof.
70 punten voor dienstverlening, 30 voor prijs bij een boekenaanbesteding: aanvaardbaar als de markt het rechtvaardigt
De Raad van State verwerpt het beroep van Standaard Boekhandel tegen de gunning aan Distri-Bib voor de boekenraamovereenkomst van de Antwerpse openbare bibliotheek, en aanvaardt dat dienstverlening 70 op 100 punten weegt omdat 85 procent van de leveringen onder de gereglementeerde boekenprijs valt.
De goedkoopste én meest kwalitatieve offerte verliest. De boosdoener: hoe het prijscriterium werd opgesplitst
De Raad van State verwerpt het beroep van Canon tegen de gunning van de Farys-printerpark-raamovereenkomst aan Ricoh, ondanks dat Canon zowel de globaal goedkoopste als de meest kwalitatieve offerte indiende — omdat Farys het prijscriterium splitste in drie subcriteria (toestellen 50%, beheersoftware 10%, bijkomende dienstverlening 5%) op basis van marktverkenning en behoeftepeiling, en de wegingen 'in redelijk verband' staan tot het vermoedelijk belang van de prestaties.
Brussels Leefmilieu bedacht een 'concurrentieel voordeel' dat de wet niet kent — de Raad schorst de heraanbesteding van het klimrotsendossier
De Raad van State schorst de beslissing van Bruxelles Environnement om af te zien van gunning en het marché 'Aménagements paysagers' van het Colombophiles-park te heraanbesteden, omdat de aanbestedende overheid drie juridische missers maakte: een afwijking van het bestek werd onterecht een 'variante' genoemd, een onregelmatigheid werd substantieel verklaard wegens een onbestaande categorie 'avantage concurrentiel', en een materiaalspecificatie (béton-résine) werd ten onrechte als merkverwijzing onder art. 53 gekwalificeerd.
Wie zegt 'geen ervaring in staatssteun' over een advocaat die staatssteun doceert, schrijft een tegenstrijdige motivering — en die wordt vernietigd
De Raad van State vernietigt de gunning van perceel 18 (staatssteun) van de Waalse raamovereenkomst voor advocatendiensten omdat de evaluatiecommissie schreef dat Lexings advocaat 'geen praktijkervaring in staatssteun' had, terwijl ze in dezelfde motivering erkende dat hij een universitair vak over economische aspecten van mededingingsrecht doceerde en lid was van een onderzoekscentrum dat staatssteun bestudeert.
Een volumecriterium van 70.000 dossiers per jaar mag — maar 'voor één en dezelfde klant' is een aparte beslissing die je ook apart moet onderbouwen
De Raad van State schorst de niet-selectie van huissierskantoor Bordet voor de gezamenlijke invorderingsopdracht van SWDE en CILE omdat het selectiecriterium dat 70.000 dossiers per jaar 'voor één en dezelfde klant' moet zijn behandeld, niet zelfstandig wordt verantwoord en zo de mededinging beperkt zonder reden — terwijl het vorige bestek nog optellingen over meerdere klanten toeliet.
Drie weken sneller dan de winnaar — en toch dezelfde 20/30: een bonusregeling voor vroegere oplevering die je niet toepast, kost je de gunning
De Raad van State vernietigt de gunning door Stad Halle van de vloervernieuwing van CC 't Vondel aan Phenix Group: het bestek bepaalde dat een vroegere oplevering 'een gunstige invloed' zou hebben op het criterium uitvoeringstermijn, maar de Stad gaf zowel Phenix Group als Stals en Zoon Parketvloeren — wier termijn drie weken korter was — een identieke score van 20 op 30 met als motivering 'valt perfect tussen [de] gevraagde termijn'.
Een aanbesteder kan haar inschrijvers verplichten samen te werken met een leverancier die zelf nooit een offerte indiende — als die leverancier onder een wettelijke uitsluitingsgrond valt
De Raad van State verwerpt het beroep van drie concurrerende gerechtsdeurwaarders tegen een TMVW-bestek dat de samenwerking met 'centraliserend gerechtsdeurwaarder Philip Scheir bvba' (zonder mededinging aangesteld) oplegt voor het juridische luik van extern debiteurenbeheer — wettelijke deurwaarderstaken vallen buiten de overheidsopdrachtenwetgeving via art. 28 §1 4° e) wet 2016, en zonder grensoverschrijdend element gelden ook geen Europese transparantieverplichtingen.
262 miljoen of 120 miljoen 'omzet promotion immobilière'? Wie holding-opbrengsten optelt om het selectiecriterium te halen, verliest in UDN
Het consortium CIT BLATON – GHELAMCO werd niet geselecteerd voor de heropbouw van het oud gemeentehuis van Etterbeek (een dialoogprocedure waar 120 miljoen euro omzet 'promotion immobilière' op drie jaar werd geëist) — en de Raad weigert de schorsing in UDN omdat Ghelamco's poging om de holding-opbrengsten (klasse 74 en 76A van de jaarrekening) bij de eigenlijke verkoop-omzet (klasse 70) te tellen, niet strookt met de boekhoudkundige definitie van chiffre d'affaires en omdat 'gérer des actions n'est pas en soi une activité de promotion immobilière'.
Strikt voor de uitgesloten inschrijver, mild voor de winnaar — diezelfde regel kan een aanbesteder niet allebei tegelijk hanteren
De Raad van State schorst de gunning van Waalse rode-licht-flitscamera's omdat de Région wallonne de offerte van Jacops weerde wegens een technische detail-afwijking, maar tegelijkertijd de winnaar net boven de uitsluitingsdrempel scoorde voor een softwaredemonstratie die 'essentieel via PowerPoint' werd gegeven — terwijl het bestek een live-demo eiste op straffe van uitsluiting.
Wie inschrijver A wegstuurt voor een bepaald gebrek mag inschrijver B niet binnenlaten met exact hetzelfde gebrek
De Raad van State vernietigt de gunning van een Luikse opdracht omdat de stad de offerte van Genetec onregelmatig verklaarde wegens het ontbreken van een gedetailleerde kostennota voor veiligheidsmaatregelen, terwijl de winnende offerte van Yvan Paque op datzelfde punt enkel twee globale bedragen vermeldde — zonder enig detail.
Eenzijdig de prijsstructuur van een offerte herzien en het 'rectificatie van een rekenfout' noemen, werkt niet — artikel 34 dekt alleen fouten waarvan het gevolg tegen de bedoeling van de inschrijver indruist
De Raad van State schorst de gunning van het Charleroise marktcontract voor verhuur en onderhoud van werkkledij omdat de stad de prijzen van CWS Workwear eenzijdig 'rectificeerde' op grond van artikel 34 KB Plaatsing — terwijl de zogenaamde 'fout' niet leidde tot een resultaat tegen de wil van de inschrijver, en de stad bovendien niet de werkelijke bedoeling van CWS heeft nagestreefd, maar haar eigen conceptie van wat acceptabel was.
Een gunningsverslag dat ook kritiek bevat op de winnaar is geen reden om de gunning te kelderen — wat telt is wat er mééstaat
De Raad van State verwerpt een UDN tegen de gunning van een architectuuropdracht voor een Schaarbeekse crèche: dat het gunningsverslag ook voorbehouden formuleert bij de winnaar, betekent niet dat zijn score van 4 op 5 onverantwoord is wanneer er daarnaast vijf concrete voordelen worden opgesomd die de offerte van de verzoekers niet biedt.
Klagen dat het bestek onwettig is én tegelijk eisen dat de opdracht jou wordt gegund — dat gaat niet samen
De Raad van State verwerpt een derde UDN-vordering tegen UZ Gent: nadat de aanbesteder zijn eerdere gunningen aan een concurrent intrekt en uiteindelijk de hele procedure stopzet om een fout in het bestek over RIZIV-terugbetaalbaarheid te herstellen, kunnen de inschrijvers die zélf op die fout hadden gewezen geen 'directe gunning' aan zich opeisen.
Als het bestek de gunning afhankelijk maakt van een homologatie 'vóór de gunning', is het ontbreken ervan automatisch een substantiële onregelmatigheid
De Raad van State verwerpt de schorsing van een opdracht voor 60.000 LED-armaturen voor de Luikse netbeheerder RESA: door in het bestek te schrijven dat het armatuurmodel 'vóór de gunning' de Synergrid-homologatie '005' moet hebben behaald, kwalificeerde het bestek deze eis zelf als minimaal en substantieel — Lightwell en Axioma kregen daarop geen vertrouwen, ook al hadden ze laagste prijs en waren ze uitgenodigd voor een BAFO.
Een prijs van 25% onder het gemiddelde overleeft — én de winnaar mag nadien nog 100.000 euro bijvragen na het verstrijken van de verbintenistermijn
De Raad van State verwerpt een UDN tegen de gunning van het Brugse kunstgrasveld aan Lesuco: een totaalprijs die 25% onder het gemiddelde ligt mag verantwoord worden met 'marktleiderschap, omzet en vakkennis', en wanneer de verbintenistermijn verstrijkt mag de winnaar prijsverhogingen wegens marktomstandigheden vragen zonder dat de andere inschrijvers de kans krijgen hun offerte te herzien.
Een natuursteen waar het bestek 'béton-résine' eist: Bruxelles-Environnement strafte de regelconforme inschrijver, beloonde de afwijker — en verloor de gunning
De Raad van State schorst de gunning van een park-heraanleg in Anderlecht (€4,2 miljoen) omdat de aanbestedende dienst de winnende inschrijver bonuspunten gaf voor een natuursteenrots, terwijl het bestek expliciet 'béton-résine' eiste — en zo de regelconforme concurrent met 1,68 punten verschil tweede maakte.
Bij percelen mag de aanbesteder eisen dat uw referenties bij dát perceel passen — ook als het bestek dat niet expliciet zegt
De Raad van State weigert de schorsing van Spa-Francorchamps' beslissing om TPRecup voor loten 1 (pisteonderhoud) en 2 (reiniging interne wegen) niet te selecteren, omdat het redelijk is dat referenties relevant zijn voor het specifieke perceel — zelfs als het bestek geen onderscheid tussen percelen voorschrijft.
Wie de IRISnet3-opdracht van 12 jaar verloor, krijgt geen tweede kans in UDN — vijf moyens, allemaal 'niet ernstig'
De Raad van State verwerpt de UDN-vordering van Proximus tegen de gunning van het IRISnet3-contract aan Orange Belgium: alle vijf de aangevoerde middelen — over zogenaamd onregelmatige gratis tools van de winnaar, abnormale prijsstructuur, regularisatieproblemen en evaluatie van kwalitatieve criteria — worden 'niet ernstig' bevonden.
Een bestek dat 'niet-recupereerbare gerechtskosten' bij de inschrijver legt, sluit gerechtsdeurwaarders feitelijk uit
De Raad van State vernietigt de gunning van een schuldinvorderingsopdracht omdat het bestek de gerechtskosten die niet bij de schuldenaar konden worden geïnd, ten laste legde van de aannemer — een voorwaarde die gerechtsdeurwaarders, gebonden door het tariefbesluit van 30 november 1976, niet legaal kunnen dragen.
Een proefstuk laten bouwen als gunningscriterium voor restauratiewerken? Toegestaan — ook als het oordeel over vakmanschap subjectief lijkt
De Raad van State verwerpt de UDN tegen de gunning van het lot 'Maçonneries' van de restauratie van de Collégiale Sainte-Croix in Luik aan de tijdelijke vereniging Galère / Liégeois omdat een 'pièce d'épreuve' (een fysiek proefstuk in tuffeau) en de bijbehorende methodologische nota, samen goed voor 20 punten op 100, een rechtsgeldig gunningscriterium vormen — en geen kennelijke beoordelingsfout van de jury aantoonbaar is.
Twijfelde je over een bestekclausule? Vraag verduidelijking tijdens de procedure — anders is het te laat
De Raad van State verwerpt de UDN tegen de gunning van de digitalisering van de registers van de burgerlijke stand van Verviers aan Vanden Broele omdat ADM Village pas na verlies klaagde over 'onbegrijpelijke' bestekvoorwaarden, terwijl ze tijdens de procedure nooit verduidelijking had gevraagd en in haar antwoord op een vraag van de aanbesteder zelf had aangetoond dat ze de eisen wel begrepen — alleen vond ze haar eigen interpretatie meer 'plus-value' bieden.
Concessie of overheidsopdracht? Het verschil zit in één vraag: wie verliest geld als de markt instort?
De Raad van State verwerpt de UDN van Clear Channel tegen de gunning aan JCDecaux van de Antwerpse concessie voor 150 reclameborden (8 jaar, 85% prijs / 15% duurzaamheid) omdat het exploitatierisico volledig bij de concessiehouder ligt — die moet investeren in infrastructuur, een jaarlijkse retributie betalen ook voor borden zonder advertenties, en zo dragen wat het Hof van Justitie 'de grillen van de markt' noemt.
Wie zijn e-Notification-dashboard niet checkt, mag zijn offerte verliezen — 'ik heb geen mail gekregen' is geen verweer
De Raad van State verwerpt het UDN-beroep van Tectum Constructors tegen de gunning aan SCTD voor de daken van de Académie de musique de Mons: het bestek werd via e-Notification gevoerd, en wie zijn dossier op dat officiële platform niet consulteert, mag niet later beweren een vraag tot prijsverantwoording te hebben gemist — de aanbesteder hoeft niet te bewijzen dat de inschrijver de uitnodiging effectief geopend heeft.
Een 'vereiste optie' weert je offerte, een 'toegestane optie' niet — en wat het bestek niet als minimum oplegt, laat inschrijvers vrij hun aanpak te begrenzen
De Raad van State verwerpt de UDN van Siemens Mobility tegen de gunning van de Hermelijntram-revisie aan CAF (76,75 vs 70,94 op 100): CAF mocht zijn corrosiebehandeling beperken tot 20 m² licht roest per tram en 3 scheuren omdat het bestek geen minimumoppervlak oplegde, mocht zijn studie- en prototypefase laten overlappen omdat het bestek enkel een termijn van 40 dagen vooropstelde tussen documentatieset-voorlegging en prototypestart, en mocht een onvolledig anti-collisionsysteem aanbieden omdat dat een 'toegestane' (niet 'vereiste') optie was — en art. 56 §2 KB speciale sectoren 2017 sanctioneert daar enkel de optie, niet de basisofferte.
Een puntenformule die scoreverschillen uitvergroot mag — zolang ze vooraf in het bestek staat
De Raad van State verwerpt het beroep tegen de gunning van een Vlaamse postdienst-raamovereenkomst van €125 miljoen en oordeelt dat een bestek de score op een kwalitatief criterium mag herrekenen zodat de beste offerte 100% krijgt — ook al worden de puntenverschillen daardoor stevig uitvergroot.
Een sociaal gunningscriterium voor het schilderen van witte strepen op de baan: te ver van het voorwerp, te vaag om te scoren
De Raad van State schorst de gunning door de stad Enghien van een raamovereenkomst voor wegmarkering omdat zij de socioprofessionele inschakeling van kwetsbare doelgroepen had ingeschreven als gunningscriterium, terwijl dat criterium geen reëel verband had met het voorwerp van de opdracht én onvoldoende bepaald was om eerlijk te scoren.
Een '<'-teken voor je deadline maakt van je tijden een fourchette — en daarmee verlies je een grote SEPPT-opdracht
Cohezio, een gevestigde aanbieder van externe preventiediensten, verliest haar SEPPT-opdracht bij de Province de Liège omdat ze in plaats van vaste interventietijden formules als '< 24u' opgaf — wat de provincie als een verboden tijdsmarge interpreteerde, en wat de Raad van State bij UDN onvoldoende kennelijk onredelijk vond om de gunning te schorsen.
'Prijzen werden waar nodig aangepast': drie woorden in een verslag van nazicht volstaan om de raamovereenkomst drukwerk van De Lijn te doen schorsen
De Raad van State schorst de gunning van de LijnCom-raamovereenkomst voor drukwerk en stickers op De Lijn-bussen aan 3Motion, omdat de aanbesteder na de prijsverantwoording enkele eenheidsprijzen van de winnaar had 'aangepast' — terwijl artikel 36, § 3 KB plaatsing 2017 maar drie keuzes biedt: offerte weren, offerte weren, of motiveren dat het bedrag niet abnormaal is.
De breedte-eis was voor Hilton 'cruciaal' en voor Vanderr een 'streefdoel' — zonder schriftelijk spoor moet De Lijn opnieuw
De Raad van State schorst de gunning van een bovenleidingwagen voor het Gentse tramnet aan Vanderr, omdat De Lijn de breedte-eis (2300 mm) eerst als 'cruciaal' bestempelde tegenover Hilton Engineering en later als een 'streefdoel' beschouwde voor Vanderr, zonder dat van die wijziging in behandeling enig schriftelijk spoor in het administratief dossier is terug te vinden.
'Oui / non / en ordre': vakjes in een tabel zijn geen motivering voor technische regelmatigheid — zeker niet als de Synergrid-homologatie wankelt
De Raad van State schorst de gunning van RESA's 10 miljoen-euro-opdracht voor 60.000 LED-armaturen aan Axioma-Lightwell en Schreder omdat het gunningsverslag de technische regelmatigheid van de winnende offertes enkel staaft met drie vakjes met 'non', 'non' en 'en ordre' — terwijl ter zitting bleek dat de driver in de winnende offerte niet dezelfde is als die waarmee de armatuur de Synergrid 005-homologatie verkreeg.
Uit een BIM-model de afstand tussen leuningstijlen afleiden terwijl het bestek een figuur met 122 mm toont: die gok verliest Franki
De Raad van State verwerpt Franki Constructs UDN-beroep tegen de gunning van de fietsbrug aan de N75 in Dilsen-Stokkem aan Stadsbader: uit een uitvergroot detail van het detailplan een hart-op-hart-afstand van 500 mm afleiden, terwijl het bijzonder bestek tweemaal een figuur met 122 mm toont en veiligheidsvoorschriften een grote opening verbieden, levert geen tegenspraak op tussen plan en bestek die via de voorrangsregel kan worden opgelost.
G4S verliest met 1,38 punten en krijgt drie 'minpunten' — de Raad ziet er twee die niet te onderscheiden zijn van die van de winnaar
De Raad van State schorst de gunning van de bewaking van de Zuidertoren aan Seris Security omdat de motivering van drie minpunten bij G4S — de zittende dienstverlener — niet verantwoordt waarom zij 3,5 punten minder scoorde dan de gekozen inschrijver, terwijl dezelfde zwaktes ook in de winnende offerte zaten.
Een bankverklaring 'dat de inschrijver over voldoende middelen beschikt' is geen selectiecriterium — als de drempel ontbreekt valt heel de gunning
De Raad van State schorst de gunning aan SA Billy van het 'Smart mobility BW'-fietsdeelsysteem omdat het selectiecriterium financiële capaciteit zich beperkt tot een bankverklaring zonder vastgelegde drempel én er geen tweede financieel criterium is — een dubbele schending van artikel 65 KB Plaatsing.
Een 'NOK' die na bijvragen 'OK' wordt is niet automatisch een ongeoorloofde regularisatie — als het over selectie gaat, niet over de offerte zelf
De Raad van State verwerpt de schorsing van Coeman Repatriëring tegen de gunning aan Depannage Lybaert van het takelperceel Zuid-Oost, omdat de bijkomende inlichtingen die de aanbesteder vroeg over personeel, stelplaats en interventievoertuigen niet vielen onder de strenge regularisatieregels voor offertes, maar onder de soepelere regels voor het opvragen van bewijsstukken voor de technische bekwaamheid.
'Wij zijn de grootste zandhandelaar van Nederland' is geen prijsverantwoording
De Raad van State verwerpt de UDN-vordering van Hye-Boskalis tegen de gunning van het wachtdok in Zandvliet aan Herbosch-Kiere–Hens: negatieve eenheidsprijzen van -€4 en -€5 per m³ voor afzet van baggerzand kun je niet onderbouwen met de marktpositie van Boskalis en één vergelijkingscontract uit een ander project — wie cruciaal afwijkt van de raming én van de concurrenten moet per post gedetailleerd cijferen.
De aanbesteder die Flowbird had 'gered' met een vraag, had zelf het gelijkheidsbeginsel geschonden
De Raad van State verwerpt de UDN van Flowbird tegen de gunning aan Be-Mobile van het Business Rules Engine-marché van Parking Brussels: een 'note technique' van vijf pagina's die op straffe van nietigheid is geëist, kun je niet vervangen door een Mémoire technique van 114 pagina's of een Vision hélicoptère van 14 pagina's — en de aanbesteder had Flowbird daarover juist géén vraag mogen stellen.
Voor je een UDN start: tel of je vijf beste kritieken samen het scoreverschil kunnen overbruggen — AGA viel 3,06 punten aan op een gat van 3,24
De Raad van State verwerpt de UDN van AGA tegen de gunning aan Modero van een achtjarige raamovereenkomst voor gerechtsdeurwaardersdiensten van de stad Antwerpen, omdat haar grieven over de pagina-limiet, de demo-duur en de motivering ofwel feitelijk onjuist zijn, ofwel — voor de motiveringskritiek — geen belang opleveren: het puntenverschil over de aangevochten vragen overstijgt het totale gat tussen de twee offertes niet.
Een concessie zonder geschreven criteria sneuvelt — ook al is ze vier jaar oud en is de tegenpartij stom blijven liggen
De Raad van State vernietigt via de verkorte procedure twee beslissingen waarmee de stad Dinant kades en aanlegsteigers op de Maas onder toeristische rederijen verdeelde, omdat geen enkel selectiecriterium of motief werd geformuleerd — en de stad zelfs niet om voortzetting van de procedure vroeg.
Het bestek vereist integratie in de bornes van een specifieke leverancier — én die leverancier dingt zelf mee. Dat alleen is geen vooringenomenheid
De Raad van State weigert de schorsing van een gunning aan het Franse Timescope voor een VR-applicatie over Le Grognon in Namen, hoewel het bestek uitdrukkelijk integratie in Timescope-bornes oplegde — omdat die specificatie objectief gerechtvaardigd lijkt door het voorwerp van de opdracht en de verzoeker geen concreet voordeel kan aantonen.
De winnaar bouwde zélf het kwaliteitskader waar het bestek op steunt — en moet daarom nog niet uitgesloten worden
De Raad van State weigert in extreme urgentie de schorsing van een gunning waarbij de winnaar (IPSO) eerder bij dezelfde overheid het kwaliteitsreferentiekader had opgesteld dat in het nieuwe bestek werd hergebruikt — omdat de verzoeker geen concreet mededingingsvoordeel kon aantonen.
Een score 'excellent' geven omdat een offerte beter is in 'minstens 3 domeinen' — maar nooit zeggen welke 3 — kost de gunning
De Raad van State schorst de gunning door Defensie van het meerjarig onderhoud van de militaire zone Florennes aan Krinkels omdat de motivering van de gunningsbeslissing wel kwalitatieve sterktes per inschrijver opsomt, maar niet toelaat te controleren of de toegekende score 'excellent' (gereserveerd voor offertes die beter zijn dan de andere in minstens 3 domeinen) effectief is toegekend volgens de aangekondigde evaluatiemethode.
Goedkoopste tarief, beste prijs — en toch verloren: hoe vier kleine minpunten een fietsenconcessie van 10 jaar kostten
De Raad van State verwerpt de UDN-vordering van Marfina tegen de gunning van de Antwerpse fietsdeelconcessie aan Donkey Republic — Marfina won op prijs én op tarief, maar verloor 14 punten op kwaliteit door een opeenstapeling van details (een terugtraprem die er niet was, een onderhoudsapp niet in het Nederlands, een vage beschrijving van een sociale-tewerkstellingspartner) die elk afzonderlijk klein leken.
Mag een aanbesteder een onaanvaardbare onderaannemer laten vervangen, of moet hij dat? De Raad van State legt de vraag bij het HJEU
De Raad van State heropent het debat in het annulatieberoep tegen de gunning van een Gentse restauratieopdracht en stelt twee prejudiciële vragen aan het Hof van Justitie over of een aanbestedende overheid verplicht is dan wel slechts de mogelijkheid heeft om een inschrijver te laten vervangen wiens onderaannemer niet aan de selectiecriteria voldoet.
U won een eerste schorsing — en denkt dat de aanbesteder daarna verplicht is u te gunnen? Het tegendeel kan: in de tweede ronde valt u uit op onregelmatigheden
De Raad van State verwerpt de tweede UDN-vordering van Fire Technics tegen de Hulpverleningszone Hainaut-Centre: na een eerste, geslaagde schorsing in februari 2020 mag de aanbesteder zijn beslissing intrekken én een nieuwe gunningsbeslissing nemen waarbij de offerte van Fire Technics wegens substantiële onregelmatigheden wordt uitgesloten — ook al was die offerte in de eerste ronde nog regelmatig bevonden.
Een 'sélection' door een selectiecomité is niet automatisch een aanvechtbare beslissing — wacht op de validatie door het bevoegde orgaan
De Raad van State verklaart het beroep van Step Group en Mimob tegen de selectie van een concurrerend project op de site Prés de Tilff onontvankelijk: een 'décision de sélection' van een paritair selectiecomité is in dit geval slechts een voorbereidende handeling, en de definitieve beslissing van de bevoegde organen bestond nog niet bij het indienen van het verzoekschrift.
Een 'losse opsomming van grieven' is geen middel — een UDN-verzoekschrift kan niet later in een antwoordnota gerepareerd worden
De Raad van State verwerpt de UDN-vordering van Frontforce tegen de gunning van dispatching-software door Hulpverleningszone Vlaams-Brabant West aan Verdi: een verzoekschrift dat alleen punten oplijst zonder uitleg waarom een herberekening de rangschikking zou wijzigen, voldoet niet aan de structuur- en concreetheidsvereiste — en wat in het verzoekschrift ontbreekt, kun je niet meer inlassen via een antwoordnota.
96 parkeerplaatsen op een vereiste van 100 is geen substantiële onregelmatigheid — en een ereloon van 6,5% blijft geen abnormale prijs, ook al ligt het 27% onder de tweede inschrijver
De Raad van State verwerpt het schorsingsberoep van D E Architecten tegen de gunning aan M4 Architecten van een studieopdracht voor een lokaal dienstencentrum en kinderdagverblijf in Sint-Pieters-Leeuw: een offerte met 4 parkeerplaatsen minder dan voorgeschreven en een ereloonpercentage van 6,5% (tegenover 8,25% bij de tweede goedkoopste) is in deze context niet substantieel onregelmatig — en het prijsonderzoek hoeft geen uitdrukkelijke motivering te bevatten zolang de aanbesteder geen schijn van abnormaliteit vaststelt.
Een raamovereenkomst van 800.000 euro mag worden gegund aan een aannemer met klasse 2 — als de deelopdrachten elk onder die drempel blijven
De Raad van State verwerpt het schorsingsberoep van TECNOFLEX tegen de gunning aan HOME PERSPECTIVE van een raamovereenkomst voor de vervanging van ramen in de gebouwen van de Haven van Brussel (€324.387 HTVA, totaal €800.000 over 4 jaar): bij een raamovereenkomst wordt de erkenningsklasse beoordeeld bij elke deelopdracht apart, niet op het globale budget — zelfs als de aanbesteder bij de gunning beslist om voor het eerste jaar 400.000 euro vrij te maken.
Een 'voorbehoud' over luchtvracht en douane in je masker-offerte was geen handige kwalificatie — het was een afwijking van het leveringsschema die je gunning kostte
De Raad van State verwerpt het beroep van I'll Be Bag tegen de Covid-mondmasker-aankoop van 50 miljoen Community masks (gegund aan Avrox en Tweeds & Cottons): wie aan een leveringsschema-eis 'voorbehouden' verbindt over transport en douane, levert juridisch een afwijking — en wie zo'n afwijking pas in een aanvullende nota aanvecht, is te laat en verliest zijn belang om de rest van de gunning aan te vechten.
Eén abnormale eenheidsprijs zet je hele offerte buitenspel — ook als je totaalbedrag in lijn ligt
De Raad van State verwerpt het schorsingsberoep van De Vriese tegen de gunning van het fietspadenonderhoud in Oostende aan Adiel Maes (€635.072,36): wie zich in zijn prijsverantwoording beperkt tot een opsplitsing in handelingen of een verwijzing naar de offerte van een onderaannemer, riskeert dat zijn offerte voor één post onregelmatig wordt verklaard — en daarmee de hele opdracht verliest.
Een verklaring van engagement van je moederbedrijf is GEEN formaliteit — vergeet ze in je kandidaatstelling en je verliest de opdracht, ook na vier jaar procedure
De Raad van State verwerpt de UDN-vordering van Chantiers Allais tegen haar niet-selectie voor de patrouilleboten van de scheepvaartpolitie: wie zich op de financiële capaciteit van zijn moedervennootschap beroept, moet bij zijn kandidaatstelling een formele engagementsverklaring van die moeder voegen — een groep-relatie volstaat niet, en achteraf aanvullen kan niet, zelfs niet wanneer de aanbesteder die fout in een eerste ronde had gemist.
Een gunningscriterium dat naar een onbestaand bestek-artikel verwijst en globale scores zonder onderbouwing — Villers-la-Ville verliest haar schoonmaakaanbesteding aan een verkeerd toegepast 30-puntencriterium
De Raad van State schorst de gunning van de schoonmaakopdracht van Villers-la-Ville omdat het derde gunningscriterium ('encadrement et interventions d'urgence', 30 punten) verwijst naar een artikel 3.1 van het bestek dat helemaal niet bestaat — en de aanbesteder identieke scores van 25/30 toekent aan offertes met manifest verschillende kwaliteit.
Sortering in Lokeren telt als 'verwerking', voorbehandeling in Hamme niet — Verko's eigen tweespraak schorst de gunning
Verko schoof Van Wervens 'verwerkingsplaats' eenzijdig van Hamme (8,6 km) naar Lanaken (149 km) en deed daardoor 20 milieupunten verdampen, maar bij Renewi werd sortering wél als verwerking aanvaard — die ongelijke uitleg breekt de gunning af.
‘Materiële hulpverlening’ als gunningscriterium voor textielinzameling: wat met het opgehaalde textiel gebeurt nadat het is opgehaald, telt nog steeds als ‘verband met het voorwerp van de opdracht’
De Raad van State verwerpt het beroep van Recutex-Victrans tegen de gunning aan Televil omdat een sociaal gunningscriterium dat peilt naar de mate waarin de inschrijver ingezameld textiel ter beschikking stelt voor armoedebestrijding wel degelijk verband houdt met de overheidsopdracht — het maakt deel uit van de finale stap van het verwerkingsproces, en bij een voorbehouden opdracht aan sociale economie peilt het naar de kwaliteit van de dienstverlening zelf.
Wat de aanbesteder een 'wens' noemt en wat een dwingende voorwaarde is — in 'Espace Rogier' kost dat verschil de Stad Namen een complete schorsing
De Raad van State schorst de gunning van een combinatieopdracht van 14 miljoen euro aan Cœur de Ville omdat het algemeen programma — herhaaldelijk én onomwonden — een gabariet R+3 oplegde voor de private woonblokken, terwijl de winnende offerte R+5 voorstelde: een dwingende besteksvoorwaarde, geen 'wens', en de overschrijding raakt het gunningscriterium 'prijs'.
Een geselecteerde kandidaat die geen eerste offerte indient is in beginsel uit de race — tenzij de aanbestedende overheid de tweede fase volledig heropent met een fundamenteel gewijzigd bestek
De Raad van State verwerpt de schorsing van de gunning van de centrale keuken van Zorg Leuven aan Compass Group, omdat de aanbestedende overheid de tweede fase van de mededingingsprocedure niet 'voortzette' maar volledig heeft stopgezet en heropend met een fundamenteel gewijzigd bestek — waardoor ook de andere geselecteerde kandidaat (die in fase 1 geen offerte had ingediend) opnieuw mocht meedoen.
Het ereloon-percentage berekenen op een vaste referentieraming en niet op de werkelijke offerteprijs is geen kennelijke beoordelingsfout — het is een legitieme keuze van de aanbestedende overheid
De Raad van State verwerpt de schorsing van de gunning van de architectuuropdracht voor het politiehuis van Tournaisis aan BAEB-BAG-VK Engineering, omdat een aanbestedende overheid die het ereloon-percentage berekent op een gemeenschappelijke referentieraming (10 mio €) en niet op de individueel voorgestelde projectraming, daarmee binnen haar discretionaire vrijheid blijft — zelfs als de winnaar daardoor met een veel hoger projectbudget kan werken (14,3 mio €) dan de andere inschrijvers.
Twee twijfelachtige onderaannemers in je dossier? De aanbesteder hoeft je geen tweede kans te geven
De Raad van State verwerpt het beroep van Monument Vandekerckhove tegen de gunning van de gashouder-restauratie in Gent: artikel 73, §1, tweede lid KB Plaatsing geeft een inschrijver géén onvoorwaardelijk recht om een gemankeerde onderaannemer te vervangen — de aanbestedende overheid behoudt beoordelingsruimte, en het gelijkheidsbeginsel kan zich tegen een vervanging verzetten.
De leemteformule mag je niet 'op maat snijden' om je leverancier te redden
De Raad van State schorst de gunning van de kunstgrasvelden van Boom omdat AGB Plus de leemteformule van artikel 86, §2 KB Plaatsing verving door een eigen variant met een nieuwe invulling van factor L — terwijl helemaal niet vaststond dat alle inschrijvers post 71 op dezelfde manier hadden begrepen.
Schadevergoeding na annulatie: het principe wordt aanvaard, het bedrag niet — heropening van de debatten
De Raad van State verwerpt zes ontvankelijkheidsexcepties tegen de schadevergoedingsvordering van drie 'réservistes'-deurwaarders na de annulatie van de gunningsbeslissingen voor lots 1-4 van het Waalse deurwaardersmarkt — maar kan het schadebedrag niet vaststellen op basis van de niet-tegensprekelijke cijfers van het Waals Gewest en heropent de debatten.
Eén loket buiten het verzorgingsgebied: dat is geen geheim subcriterium, dat is gewoon minder bereikbaarheid
De Raad van State verwerpt het beroep van een advocatenmaatschap die haar offerte voor de Pidpa-invorderingsopdracht niet selecteerde — dat de gunningsverslag rekening hield met de spreiding van loketten binnen het verzorgingsgebied is geen geheim subcriterium, maar een legitieme invulling van het criterium 'bereikbaarheid voor klanten'.
Een graafmachine evalueren 'abstractie makend van de giek': dat lukt niet
De Raad van State vernietigt de gunning van een graafmachine aan Luyckx omdat die bij de bestek-verplichte demonstratie een Hitachi met tweeledige giek toonde terwijl het bestek (en de eigen offerte) een monoboom voorschreef — Stad Genks verdediging dat ze 'abstractie maakte van de optie giek' bij de evaluatie houdt geen stand.
Schrijven 'we denken dat 13 à 16 FTE goed zou zijn' aan een inschrijver die er 5 heeft, is geen verduidelijking — dat is coachen
Het Brussels Gewest gunde de Collecto-nachttaxiconcessie aan nieuwkomer Victor Cab, die bij offerte-opening slechts 5 FTE had, na de aanbestedende dienst hem schreef dat 13 à 16 FTE 'een goede aanpak' zou zijn en suggesties gaf zoals art. 60, stagiairs en studenten — de Raad van State schorst omdat dit ver buiten de bevoegdheid van artikel 48, §3 van de concessiewet valt.
Hetzelfde feit mag op twee gunningscriteria wegen — als die criteria daadwerkelijk verschillende aspecten meten
Alinea Interieurarchitectuur klaagde dat zij voor het Vlaams Huis te Londen 'dubbel werd gesanctioneerd' omdat haar gebrek aan buitenlandse ervaring punten kostte op zowel 'ontwerpteam' als 'referenties' — de Raad van State antwoordt droog dat dat geen dubbele sanctie is, maar twee keer een relevante factor in twee verschillende beoordelingen.
Een fiets als foto is geen 'beschrijving van het werkmaterieel' – bij vijf gebreken in uw offerte krijgt u geen tweede kans
De stad Gent weert SGI Security uit een opdracht van 3 miljoen euro voor parkeercontroles wegens vijf cumulatieve gebreken in haar offerte (afwijkende looproutes, geen planningtool, alleen een foto van een fiets, alleen een foto van een uniform en tegenstrijdige uurprijzen) – de Raad van State bevestigt: een aanbestedende dienst is niet verplicht om elk gat in een offerte met een verduidelijkingsvraag toe te dekken.
1.904 euro voor één meter sanitaire leiding is overduidelijk fout – maar 'wij namen het gemiddelde van de concurrenten' is geen geldige correctie
De Provincie Henegouwen corrigeert in de offerte van ENVISYS één eenheidsprijs van 1.904,40 euro/m naar het gemiddelde van de andere inschrijvers (26,30 euro/m), waardoor ENVISYS van plaats vier naar plaats één klimt – de Raad van State schorst de gunning omdat het gemiddelde van de concurrenten niet bewijst wat de werkelijke intentie van ENVISYS was.
Een halfuur te vroeg openen kost FILBOIS acht percelen – 'we deden het altijd zo' is geen verdediging meer onder het nieuwe KB
INTRADEL weert de offerte van langjarige partner FILBOIS uit alle 8 percelen voor houtafvalverwerking omdat het stortcentrum een halfuur eerder opent en sluit dan het bestek vraagt – de Raad van State bevestigt: als het bestek 'essentieel' zegt, is het ook essentieel, zelfs wanneer dezelfde uren in vorige jaren wél werden aanvaard.
Een onregelmatige inschrijver krijgt alleen het uittreksel van zijn eigen wering – niet de gunningsbeslissing waarmee de winnaar werd gekozen
Heyrman-De Roeck wordt geweerd wegens niet-aanvaarde prijsverantwoording en wil de prijsverantwoording van de gekozen inschrijver – die met een 100.000 euro hogere prijs won – kunnen toetsen, maar de Raad van State leert haar dat de wet 17 juni 2013 een onregelmatig verklaarde inschrijver alleen recht geeft op een uittreksel met de motieven voor zijn eigen wering, en dat onderzoek naar abnormaal hoge prijzen sowieso soepeler mag zijn dan onderzoek naar abnormaal lage prijzen.
Een referentie van 3,2 miljoen euro voor een parc commercial telt niet als 'chantier op cours d'eau' wanneer slechts 299.000 euro werkelijk aan de beek is uitgevoerd
T.R.B.A. dient referenties van 3,2 miljoen euro (Estaimpuis) en 817.000 euro (Braine-le-Comte) in voor een selectiecriterium dat '2 chantiers van 600.000 euro op cours d'eau non navigables' eist, maar de Raad van State leest het criterium als 'chantiers waarvan het hoofdvoorwerp werken op cours d'eau betreft' – en het Estaimpuis-dossier (een commercieel park waar slechts 299.318 euro werkelijk aan de Esperlion werd uitgevoerd) volstaat dan niet.
Onderhandelen onder de €30k-drempel mag, maar niet met één inschrijver alleen — ook al verandert die zijn prijs niet
De gemeente Woluwe-Saint-Pierre vroeg na opening van de offertes alleen aan de Franse winnaar of die 36 in plaats van 24 anti-rampaalbarrières wou leveren tegen dezelfde stuksprijs, zonder hetzelfde aan PITAGONE te vragen — de Raad van State schorst, ook al verlaagde de winnaar zijn prijs niet.
Wie in zijn bestek 'attesten van agreatie van de constructeur' vraagt, mag achteraf geen interne technische fiche van de leverancier zelf aanvaarden
OTW vroeg in haar bestek voor olie voor ZF-versnellingsbakken 'recente attesten van agreatie' van de constructeur, maar gunde aan WOLF OIL die enkel haar eigen technische fiche bijvoegde — de Raad van State schorst met onmiddellijke uitvoering: een door de aanbesteder zelf opgelegde bewijsmodaliteit is exclusief, niet preferentieel.
Een tegenspraak in uw offerte 'rechtzetten' nadat u de prijzen van de concurrenten kent — dat is geen materiële vergissing, dat is breken van het gelijkheidsbeginsel
De Raad van State schorst de hergunning aan ETS BERTRAND, omdat de stad Philippeville een tegenspraak in diens offerte (lettre de couverture 'Hors TVA', formulier '€ TVAC' voor dezelfde bedragen) corrigeerde als een 'erreur purement matérielle' — terwijl de bieder zijn 'verduidelijking' pas indiende nadat hij in de eerste gunningsbeslissing de prijzen van OCTA+ had kunnen lezen.
'Bewijs van een verzekering beroepsrisico's' zonder bedrag of plafond is géén selectiecriterium — de Raad schorst de gunning aan Misanet en Atalian
De Belgische Staat had voor het schoonmaakcontract van de gesloten centra en FITT-woningen van de Dienst Vreemdelingenzaken louter 'het bewijs van een verzekering beroepsrisico's' geëist als financieel selectiecriterium, zonder eis over verzekerd bedrag, plafond of franchise — de Raad van State schorst de gunning omdat artikel 65 KB 18/04/2017 een passend vereistenniveau verplicht.
Een opmerking in uw offerte over leveringstermijnen of revisies maakt u niet automatisch onregelmatig — zolang het bestek ze toelaat én de tegenpartij geen prijslink kan leggen
De UGent gunde de €8,5 miljoen-opdracht voor de Capture-nieuwbouw aan Cordeel-Imtech, ondanks twee opmerkingen in hun offerte (langere aanlevertermijnen voor wapeningsplannen en €100/uur vanaf de derde revisie van productietekeningen); de Raad van State verwerpt het beroep van Wyckaert/SPIE omdat het bestek de opmerkingen niet uitsluit én de verzoekers het concurrentievervalsend voordeel niet rechtstreeks aan het enig gunningscriterium — de prijs — kunnen koppelen.
Eens je een bankverklaring oplegt in het bestek, móét je ze ook eisen — anders is je gunningsbesluit een lege motivatie
De Raad van State vernietigt de gunning aan AGS Coussaert van perceel 6 (diplomatiek verpakken) van een vijfjarige raamovereenkomst van Buitenlandse Zaken: in het gunningsbesluit ontbrak een motivering voor het toelaten van een offerte zonder bankverklaring en zonder de uitdrukkelijk in het bestek geëiste ISPM15- en SEI/HPE-certificaten, terwijl het verslag tegelijk de regelmatigheid van die offerte ontkende én bevestigde.
Eén handtekening te weinig — en geen herkansing, ook al kreeg een concurrent er wel een
BUUR verloor een opdracht van bijna 200.000 euro omdat haar offerte slechts door één gedelegeerd bestuurder ondertekend was waar de statuten er twee vereisten — en de Raad oordeelde dat de aanbesteder geen regularisatiekans hoefde te bieden, ook al had ze dat bij een andere inschrijver in een eerdere fase wél gedaan.
'Aantal publieke klanten in 2016' is geen gunningscriterium — dat is geschiedenis
De Raad van State schorst de gunning van een gerechtsdeurwaarderopdracht door de stad Andenne omdat drie subcriteria de bestaande klantenportefeuille van de inschrijver beoordelen — gegevens waar de inschrijver geen invloed meer op heeft en die niets over deze opdracht zeggen.
RENEWI's prijs ging 113.000 euro omhoog na 'correctie' — en het dossier zegt nergens hoe
De Raad van State schorst de gunning van een 4-jarig afvalbeheercontract aan RENEWI omdat het CHR Citadelle wel motiveerde waarom een correctie nodig was, maar nergens uitlegde hoe de prijs concreet werd herberekend — en zonder die berekeningsdetails kan een 'rectificatie' van 113.000 euro in werkelijkheid een nieuw prijsvoorstel zijn.
Een verzekering van 3× je offerbedrag eisen mag — de '2× regel' uit de richtlijn geldt alleen voor omzet
De Raad van State verwerpt het beroep van FALCO en bevestigt dat een aanbestedende overheid mag eisen dat de beroepsverzekering van inschrijvers minimum 3× het offerbedrag dekt — de proportionaliteitsregel die voor omzet-eisen geldt (max 2× de geraamde waarde) is niet zomaar transponeerbaar naar verzekeringsgaranties.
Eén kilometer telt voor het prijscriterium, 287 km niet — een open uitnodiging tot speculatie
De Raad van State schorst de gunning van een meerjarig autocartransportcontract aan TRANSIBUS omdat het prijscriterium van de stad Mons enkel de eenheidsprijs voor één gereden kilometer optelde, zonder rekening te houden met de werkelijk te rijden afstanden — een methode die structureel verschillende prijsstructuren mogelijk maakt en speculatie uitlokt.
Een leemte van 2.681 euro maakte het verschil tussen winnen en verliezen — en de RvS gaf de leemtemelder gelijk
De Raad van State verwerpt het beroep van Bekaert tegen de gunning aan Wyckaert voor de bouw van een politiekantoor, en bevestigt dat de meldingsplicht van artikel 81 KB plaatsing 2017 alleen geldt voor onoverkomelijke gebreken in de opdrachtdocumenten — niet voor kleine leemtes in de meetstaat die een diligente inschrijver pas tijdens de prijszetting opmerkt.
Een UEA waarvan alleen de oneven pagina's zijn ingescand: een scanfout, geen wering
De Raad van State schorst de gunning aan Roularta omdat de Stad Antwerpen de offerte van Roto Smeets weerde wegens een onvolledig UEA-formulier (alleen oneven pagina's ingescand), terwijl die scanfout op een 'ongewilde verschrijving' lijkt en de gelijkheid der inschrijvers niet in het gedrang bracht.
Een hoeveelheidswijziging zonder toelating in het bestek mag je niet 'corrigeren' — je moet de offerte weren
De Raad van State schorst de gunning van het BIM aan BDO omdat BDO de vermoedelijke hoeveelheid in de inventaris had verlaagd zonder dat het bestek dit toeliet — de aanbestedende overheid had die offerte moeten weren wegens substantiële onregelmatigheid in plaats van haar 'terug te brengen' naar de oorspronkelijke hoeveelheid via artikel 86.
Een correctienota bij je offerte voegen is geen regularisatie achteraf — zo hoort het zelfs
De Raad van State verwerpt het beroep van VIABUILD: KRINKELS had bij haar offerte van bij indiening een verklarende nota 'Fouten en/of weglatingen' toegevoegd om bepaalde posten te corrigeren — een procedure uitdrukkelijk voorzien in artikel 83, §2 KB van 15 juli 2011, geen verboden wijziging na opening.
Wie geen ISO-certificaat voorlegt, hoeft niet ook nog te bewijzen waarom hij er geen heeft
De Raad van State verwerpt het beroep van Sodexo: een inschrijver die het kwaliteitscertificaat niet voorlegt en in de plaats 'gelijkwaardige maatregelen' aandraagt, bewijst daarmee impliciet al dat hij het certificaat niet tijdig kon verkrijgen — een aparte 'negatieve' bewijslast is niet vereist.
Een plaatsbezoek voor 'opdracht A' kan niet doorgaan voor 'opdracht B' — ook al is het dezelfde site
De Raad van State schorst de gunning aan Move & Play – MP Solutions van de heraanleg van de speeltuin in het park Scheutbos: het bestek eiste een plaatsbezoek 'op straffe van nietigheid', en het attest dat de gekozen inschrijver had gehaald uit een eerder plaatsbezoek voor de parallelle leveringsopdracht volstaat niet voor de werkenopdracht.
'Een gezonde financiële basis' is geen exigentieniveau — ook niet in een onderhandelingsprocedure
De Raad van State schorst de gunning aan Köse Cleaning van de schoonmaak van NMBS-directiegebouwen omdat de aankondiging van de opdracht voor verschillende selectiecriteria geen exigentieniveau vermeldt — een verplichting die ook in de onderhandelingsprocedure met bekendmaking onverkort geldt.
De prijs op het offerteformulier en de prijs in het gunningsverslag verschilden 60.000 euro — en niemand legde uit waarom
De Raad verwerpt het beroep van Monument Vandekerckhove tegen de gunning aan PPR-Vibed (1.752.813 euro), maar oordeelt dat de motiveringsplicht geschonden is omdat de aanbestedende overheid niet uitlegde waarom PPR-Vibed in het gunningsverslag plots 59.469 euro lager geprijsd werd dan in het proces-verbaal van opening — en legt de kosten daarom op de Vlaamse Gemeenschap.
H is niet H2 — wie de erkenningscategorie van een spoorwegopdracht wil aanvechten, mag niet appels met peren vergelijken
De Raad verwerpt het UDN-beroep van Strukton Rail (€12.486.148,88) tegen de gunning van een spoorwegopdracht aan Putman Frères (€9.955.008,05) voor afwerkingswerken aan station Klein-Eiland: Strukton verwijt Putman alleen erkenning H te hebben in plaats van H2, maar verwart 'bovenleiding' (algemene erkenning H) met 'plaatsen van stroomdraden' (specifieke ondercategorie H2) en levert daarom geen bruikbare berekening om aan te tonen dat H2 voor de hele opdracht vereist zou zijn.
Drie documenten na openingstermijn opvragen mag — als ze niets toevoegen aan wat de offerte al inhoudelijk verbond
De Raad verwerpt het UDN-beroep van THV IJzerpoort tegen de gunning van de stormvloedkering Nieuwpoort (€50.108.070,70 incl. btw, gegund aan Herbosch-Kiere – Jan De Nul) over het feit dat drie documenten (waarborgcertificaat 10 jaar LED-modules, voorstellen onderhoudscontracten liften, attest brandcertificering) bij andere inschrijvers pas na opening werden opgevraagd: artikel 96, § 4 KB Plaatsing laat dat toe wanneer de documenten geen wijziging aan de offerte teweegbrengen of slechts een 'bijkomende zekerheid' zijn voor verbintenissen die de inschrijver al door zijn handtekening op zich nam.
Een toestel op de Synergrid-lijst is een combinatie, geen onderdeel — wissel de driver, en je staat niet meer op de lijst
De Raad verwerpt de UDN-vordering van Schreder tegen de beslissing van Eandis om alle zeven offertes voor LED-openbare verlichting (percelen 1, 2 en 3) substantieel onregelmatig te verklaren omdat de aangeboden combinatie van armatuur, LED-module én driver niet als zodanig op de Synergrid 005-lijst voorkomt — ook niet als de afzonderlijke driver wel 005-gekeurd is.
Een onondertekende offerte op e-procurement laten 'staan' is geen dubbele inschrijving — het is een halverwege verlaten project
Aswebo had op e-Tendering documenten opgeladen zonder ooit het indieningsrapport te tekenen, en sloot daarna aan bij THV Stadsbader-Aswebo voor een wegenwerken-aanbesteding van 7 miljoen — Wegen en Verkeer weerde beide offertes wegens 'dubbele inschrijving', maar de Raad van State schorste die beslissing: art. 54 §2 vereist een doel-gerelateerde toets, geen tekstuele bestraffing.
Vraag je verduidelijking aan één inschrijver met een 'abnormale' offerte, dan moet je álle inschrijvers met dezelfde onduidelijkheid bevragen — selectief is ongelijk
De Raad van State schorst een gunning van het Brussels Instituut voor Milieubeheer omdat enkel Oneliner werd bevraagd over haar 'abnormaal hoge' vertaalvolumes terwijl een andere geselecteerde inschrijver zich in zijn offerte uitdrukkelijk evenmin had verbonden — wie selectief verduidelijking vraagt over een dubbelzinnige besteksbepaling, behandelt de inschrijvers ongelijk.
Hetzelfde dégressief percentage geldt niet automatisch voor élk gunningscriterium — lees waar er pondération per post staat
De Raad van State verwerpt de UDN-vordering van Moments Furniture die argumenteerde dat Vivalia de dégressieve percentages (100%, 70%, 40%...) ook globaal had moeten toepassen op het criterium 'aspects techniques' van 45 punten — terwijl het bestek die percentages alleen toekende post per post, want er stond een aparte pondération per post in kolom D van de inventaris.
Eén project willen laten gelden als referentie voor álle disciplines? Zeg dat dan in je kandidatuur — niet pas bij de Raad van State
De Raad van State verwerpt de UDN-vordering van een architectenbureau dat pas achteraf claimde dat zijn ene restauratiereferentie 't Schaliken eigenlijk ook bedoeld was als referentie voor architectuur, technieken én stabiliteit — terwijl de stad Oudenburg in het bestek vier afzonderlijke referenties had gevraagd en de kandidatuur dat onderscheid zelf overnam.
Werd je verrast door een onaangekondigd proefbezoek waar geen warme maaltijd klaarstond? Dan was je offerte het probleem, niet de aanbesteder
De Raad van State verwerpt de UDN-vordering van Compass Group tegen de gunning van een 4 miljoen euro WZC-cateringopdracht aan Sodexo, omdat het bestek uitdrukkelijk een onaangekondigd proefbezoek voorzag op de in de offerte opgegeven productiesite — en dat Compass tijdens dat bezoek alleen koudelijngerechten kon serveren is haar eigen probleem.
Een bekendmaakingsfout in het Staatsblad ('jaarvergadering' i.p.v. 'raad van bestuur') maakt een offerte niet ongeldig — de werkelijke volmacht telt
De Raad van State weigert de schorsing van de gunning door Stad Aalst voor 5,2 miljoen euro rioleringswerken aan THV Audenaert-Audebo, omdat een verkeerd geredigeerd Staatsblad-uittreksel niet wegneemt dat de volmacht van Samuel Auquier wel degelijk door het bevoegde orgaan — de raad van bestuur van Audebo nv — was verleend vóór de offerte werd ingediend.
25 referenties levert 10 op 20 — als de aanbesteder een verborgen subcriterium toevoegt na de opening
De Raad van State schorst de gunning van het ontwerp van het gemeenschapscentrum Terhagen omdat AGB Rumst het vierde gunningscriterium na opening van de offertes opsplitste in twee gewogen subcriteria — een opsplitsing waardoor Evolta met 25 referenties slechts 10/20 kreeg en de winnaar Signa met 2 referenties 9/20.
Twee parallelle procedures voor dezelfde opdracht? De Raad ziet door de spoed-rechtvaardiging heen
De Raad van State schorst de gunning aan Van Vulpen voor een gestuurde boring onder het Albertkanaal omdat Eandis dezelfde opdracht gelijktijdig liet lopen via een minicompetitie binnen haar raamovereenkomst én via een parallelle onderhandelingsprocedure zonder bekendmaking met andere ondernemingen — een werkwijze die de vereiste 'dwingende spoed' van artikel 53, §2, 1°, c) van de wet van 15 juni 2006 onderuit haalt.
Van 30/30 naar 12/30 in de BAFO — als de aanbesteder een hint geeft en u die negeert
De Raad van State weigert de schorsing van de gunning van de MIVB-metrostelplaats Erasmus (77,98 miljoen euro) aan THV CFE-Blaton, omdat het in een onderhandelingsprocedure met BAFO normaal is dat scores tussen eerste offerte en finale offerte sterk uiteenlopen — zeker wanneer één inschrijver wél en de andere niet inspeelt op een tussentijdse aanwijzing van de aanbesteder.
Een vergeten methodologie-document is geen 'rekenfout' — ook niet als de aanbesteder de inhoud al kent
De goedkoopste inschrijver kreeg 0/10 voor onderhoud van het technisch centrum omdat het methodologie-document ontbrak; de Raad van State weigert dit te kwalificeren als materiële vergissing en bevestigt dat regularisatie de offerte zou wijzigen — wat verboden is.
De aanbesteder die heimelijk budgetverdeling in het methodologie-criterium meeweegt, herschrijft zijn eigen bestek — en wordt geschorst
Het Waals Gewest scoorde de methodologische gunningscriteria deels op basis van budgetverdeling en mensdagen die nergens in het bestek als criterium waren aangekondigd; de Raad van State schorst de gunning omdat dit het criterium a posteriori wijzigt of onvoorspelbaar maakt.
Vlarema verplicht gemeenten een overeenkomst te sluiten met een kringloopcentrum — dat schept géén monopolie en zet de aanbestedingswet niet buiten spel
ILVA gunde de inzameling van textielafval voor tien jaar exclusief aan drie kringloopwinkels op grond van een vermeende 'wettelijke delegatie' uit het Vlarema, maar de Raad van State schorst: noch het erkenningsbesluit van 2005 noch art. 5.1.7 Vlarema kennen kringloopcentra een exclusief recht toe — er moest gewoon een overheidsopdracht worden uitgeschreven.
Wie €48.275 prijstoeslag vraagt na het verstrijken van de verbintenistermijn, kan zijn gewonnen opdracht verliezen aan de concurrentie
Devagro had de sloop van de Veurnse suikerfabriek gewonnen voor €574.887,92, maar zijn aangetekende vraag om een prijstoeslag van €48.275 deed WVI alle inschrijvers opnieuw laten bieden — en Aertssen pakte de opdracht af met €610.625,42, terwijl Devagro tweede werd; de Raad van State verwerpt het beroep tegen die nieuwe gunning.
Twee gegronde fouten in de scoring van jouw offerte halen niets uit als de puntenkloof te groot blijft om te overbruggen
Besix Park krijgt van de Raad van State gelijk op twee scoringsfouten — drie ten onrechte afgetrokken punten op het eerste gunningscriterium en een mogelijk te lage score op het vierde — maar verliest toch, omdat zelfs na correctie 82,24 punten niet de 90 punten van Apcoa kunnen inhalen.
Bestek vroeg een verjaardagsmenu, offerte beloofde 'een culinaire attentie': één punt minder, opdracht verloren
De Raad van State verwerpt Compass Groups schorsingsvordering tegen OCMW Tervuren over de gunning van perceel 1 (warme maaltijden) aan ISS — bij een verschil van slechts 1,10 punt tussen beide offertes blijken kleine inhoudelijke afwijkingen in de offertetekst (een 'culinaire attentie' in plaats van het in het bestek geëiste verjaardagsmenu, beperkte invulling van etnische diversiteit) volledig te rechtvaardigen waarom Compass twee punten misloopt op het kwaliteitscriterium.
Een live demo van de software is toegelaten — maar je mag niet quoteren wat tijdens die demo voor het eerst opduikt
De Raad van State vernietigt de gunning aan Randstad voor het uitzendcontract van HYGEA omdat IDEA twee softwarefuncties — geïntegreerde prioritaire lijsten en annulatie tot 15 minuten vóór de inzet — meequoteerde die niet in de offerte van Randstad stonden, maar pas opdoken tijdens de productdemo één maand na opening van de offertes.
De laagste inschrijver verliest een schoolrenovatie van 105.982 euro omdat hij zeven verplichte documenten 'vergeten' was — en het bestek geen tweede kans kent
De Raad van State weigert de schorsing van de gunning van de renovatie van de klassen van het KA Berchem aan Creative Resin Solutions voor 105.982,08 euro: dat de aanbestedende dienst aan de winnaar wel een ontbrekende referentielijst mocht laten aanvullen maar de laagste inschrijver Verboven-Reynders niet, schendt het gelijkheidsbeginsel niet — wie zeven verplichte selectiedocumenten weglaat, zit niet in een 'gelijkaardige situatie' als wie alleen één formaliteit miste.
Een geschorste opdracht gewoon laten verderlopen — en geen administratief dossier neerleggen 'om veiligheidsredenen'? De Raad van State schorst opnieuw, zonder belangenafweging
Nadat de Raad van State op 1 februari 2016 de gunning van de WTC III-bewaking aan H-SECURITE had geschorst, liet de Belgische Staat dezelfde dienstverlener gewoon verder werken — en weigerde aan de Raad een administratief dossier over de 'nieuwe' periode te tonen; resultaat: tweede schorsing in vier weken, met de feiten van de verzoeker als bewezen geacht en zonder dat een vage 'veiligheid van asielzoekers'-balans nog gewicht in de schaal kan leggen.
Vijf 'overbodige' studies uit de winnende offerte knippen om de prijs aanvaardbaar te maken? Dat is geen rekenfout corrigeren — dat is een offerte herschrijven
De Raad van State schorst de gunning van het ontwerp van een herbestemming van gemeentegebouwen aan Jef Van Oevelen, omdat de gemeente Schoten — zonder formele procedure en zonder bij de andere inschrijvers dezelfde oefening te doen — vijf 'niet gevraagde' deelstudies (96.075,95 €) uit zijn forfaitaire prijs schrapte, daarmee Van Oevelens offerte van 506.000 € naar 409.924 € verlaagde en de winnaar tegen het gunningsverslag in aanwees.
Een mailtje van de aanbesteder verandert het bestek niet — onder de minimumcapaciteit bieden blijft een wezenlijke onregelmatigheid
De Raad van State verwerpt het UDN-beroep van Stago BNL tegen de gunning van vier hemostase-automaten aan Siemens, omdat Stago toestellen had aangeboden met 260 en 100 analyses per uur waar het bestek 300 en 150 vereiste — en omdat een verduidelijkende e-mail van het ziekenhuis aan Stago alleen, die niet over capaciteit ging, het bestek niet kon overrulen.
Wat eerst onvoldoende was kan niet plots 'bevredigend' worden zonder uitleg — bij gebrek aan minimumdrempel én aan motivering sneuvelt de selectie
De Raad van State schorst de gunning van de ontwerp/bouw van een gemeenteschool in Godarville aan MIGNONE, omdat de gemeente eerst de referentielijsten van MIGNONE onvoldoende vond, daarna na bijkomende informatie zonder zichtbare beoordeling besloot dat ze toch 'voldoende en bevredigend' waren, en in haar nota voor de Raad pas achteraf vijf referenties opvoerde — waarvan drie al in de eerste, als onvoldoende beoordeelde lijst stonden.
Klasse 4 staat in het bestek, klasse 3 niet — maar zo'n minimumdrempel mag je niet uit het hoedje toveren
De Raad van State schorst de gunning aan Groenservice van de aanleg van een kunstgras voetbalterrein voor Anderlecht, omdat de gemeente de laagste inschrijver BVBA MAB had geweerd op grond van een ongepubliceerde minimumdrempel — referenties moesten boven 500.000 euro liggen — die nergens in het bestek of de aankondiging stond.
De winnaar rekent geen btw aan – en de aanbesteder gelooft dat zonder één stuk in het dossier te steken
Het Vlaamse Gewest gunt een opdracht aan een tijdelijke handelsvennootschap die op het grootste deel van haar offerte geen btw aanrekent omdat ze een 'forfaitaire landbouwregeling' zou hebben — maar dat motief blijkt feitelijk onjuist en steunt op geen enkel stuk in het dossier.
Een aanbesteder die afwijkt van zijn eigen jury moet de afwijking dragen — niet de jury herschrijven
Na een eerste schorsing krijgt de stad Sint-Niklaas groen licht voor een tweede gunning aan dezelfde inschrijver, omdat het college het advies van zijn jury op het tweede gunningscriterium gemotiveerd terzijde mag schuiven — zolang die nieuwe motivering op zichzelf draagkrachtig is.
Een vormvoorschrift in het bestek opnemen is niet hetzelfde als het tot een essentiële eis maken
Het feit dat een aanbestedende overheid een vormvoorschrift (Excel-bestand, bestandsnaamconventie) uitdrukkelijk in het bestek opneemt, betekent niet automatisch dat een afwijking ervan een substantiële onregelmatigheid is — de overheid behoudt een beoordelingsbevoegdheid en mag oordelen dat de vergelijkbaarheid niet is aangetast.
Twee gelijke scores van 90/100, een ander 'concreet geval' om ze te splitsen — en de Raad vernietigt: dat is een nieuw gunningscriterium toevoegen
De Raad van State vernietigt de gunning aan Luxtax voor het vervoer van de instrumenten van het Nationaal Orkest, omdat de aanbestedende dienst — geconfronteerd met twee gelijke scores van 90/100 — niet de procedure van artikel 101 §3 KB Plaatsing volgde (vraag om verbetervoorstel aan de twee betrokken inschrijvers), maar in plaats daarvan aan álle inschrijvers een prijs op een nieuw maandplanning vroeg en die op een tweede vergelijkingstabel zette, wat neerkomt op het toevoegen van een gunningscriterium tijdens de procedure.
Een 'se réserve le droit' clausule is geen verplichting: de SRWT moest 81.000 km gegarandeerd niet wantrouwen
De Raad van State verwerpt het annulatieberoep van Michelin tegen de gunning aan Bridgestone van lot 1 (banden voor TEC-bussen), omdat de bestekclausule 'la SRWT se réserve le droit de corriger ou écarter toute soumission faisant état d'un kilométrage garanti anormal' een faculteit is en geen verplichting, en de gegarandeerde 81.000 km van een nieuw Bridgestone-model — onderbouwd door het gemiddelde van 79.132 km van het voorgaande model — niet kennelijk onredelijk is.
100 ml ontbreken is een detail, 700 ml ontbreken is een onregelmatige offerte — proportionaliteit speelt in beide richtingen
De Raad van State verwerpt het beroep van SCA Hygiene Products tegen de gunning van een OCMW-raamovereenkomst voor nursingproducten aan Ontex en oordeelt dat een tekortkoming van 700 ml absorptiecapaciteit ten opzichte van de bestekseis (3.800 ml) wezenlijk verschillend is van een tekortkoming van 100 ml — geen schending van het gelijkheidsbeginsel.
Je kan dezelfde 8 medewerkers niet tellen voor twee verschillende personeelsprofielen — anders verlies je je selectie
De Raad van State verwerpt het annulatieberoep van K. Verstraete & Zoon tegen de gunning van een wegverlichtingsopdracht van € 6,5 miljoen aan nv VSE omdat Verstraete dezelfde 8 medewerkers had opgegeven voor zowel het profiel 'defecten/averijen' als 'nieuwbouw', terwijl het bestek voor perceel 5 in totaal 29 afzonderlijke profielen vroeg.
Vier gunningscriteria aankondigen en er stilletjes drie gebruiken, dat is vernietigbaar
De Raad van State vernietigt de gunning aan Alineater omdat de gemeente Aubange vier gunningscriteria had aangekondigd in haar opdrachtdocumenten maar het vierde (referenties op energievlak) bij de vergelijking van de offertes volledig negeerde — en gaf zelf toe dat te hebben gedaan.
Punten verdelen met 'minwaarde' en 'meerwaarde' zonder uit te leggen hoeveel — dat houdt geen stand
De Raad van State schorst de gunning aan Sefac voor hefkolommen bij De Lijn omdat het gunningsverslag punten toekent met termen als 'meerwaarde', 'aanzienlijke minwaarde' en 'zeer grote meerwaarde' zonder ergens uit te leggen hoeveel punten elk daarvan waard is.
Een opdracht annuleren omdat het bestek onduidelijk is, mag — ook als jij niet in de war was
De Raad van State bevestigt: een aanbestedende overheid mag een perceel niet gunnen en herstarten met een verbeterd bestek, en het volstaat niet dat een inschrijver achteraf zegt 'maar ík begreep het wél' om die beslissing onderuit te halen.
Je consultant wordt later je leverancier? Dat hoeft de gunning niet te kraken — maar enkel als de aanbesteder bij het bestek al de troefkaarten van die voorkennis heeft platgewalst
De Rijksdienst voor jaarlijkse vakantie liet eerst A.O.S. (later Colliers) een dynamic-office-concept tekenen voor het nieuwe Rigoletto-gebouw, gunde vervolgens de meubilair-opdracht aan diezelfde Colliers, en de Raad van State weigert te schorsen: een prior-involvement-situatie onder artikel 64 KB Plaatsing 2011 dwingt de aanbesteder niet automatisch tot de formele schriftelijke verificatie van het concurrentievoordeel, op voorwaarde dat de procedure-architectuur dat voordeel zelf neutraliseert.
'Beste in twee criteria slaat beste in één' is geen motivering — het is een rekenfout
De Raad van State schorst de gunning van Infrabel aan Schenck Process voor 15 trein-weegsystemen omdat de aanbesteder gewoon twéé van de drie criteria optelde tegen één, zonder de werkelijke verhouding tussen de offertes per criterium te wegen — terwijl Lloyd's Register €1,6 miljoen goedkoper was.
Overheidsopdrachten opvolgen?
Ontvang dagelijks relevante aanbestedingen op maat van uw bedrijf. Inclusief AI-samenvattingen, concurrentieanalyse en marktinzicht.
Deze pagina toont alle arresten van de Raad van State (het hoogste administratieve rechtscollege in België) over het thema gelijkheidsbeginsel bij overheidsopdrachten. Elk arrest is door TenderWolf samengevat in begrijpelijke taal, met een juridische les en een praktische vraag om uzelf te stellen. Bekijk alle arresten →